Δημήτριος Βερναρδάκης

Ο Δημήτριος Βερναρδάκης (Μυτιλήνη 21/11/1833 - 12/1/1907) υπήρξε πολυπράγμων λόγιος συγγραφέας και καθηγητής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

«Εραστάς μανιώδεις της εξουσίας και του κε­ντρικού ταμείου»
«Η Eλλάς, κατά δυστυχίαν μας, φίλε μου, είναι τόπος τόσον μικρός, τα δε πάθη και συμφέροντα των Ελ­λήνων, όσων αμέσως ή εμμέσως πολιτεύονται, συναποτελούσι δίκτυον πυκνότατον και ισχυρότατον, το οποίον περιβάλλει τοιουτοτρόπως τους πάντας, ώστε είναι αδύνατον να διαρρήξη τις αυτό και απλώς ζων εν Ελλάδι, πολύ δε μάλλον και όταν έχει πίθον τινά ίδιον, μικρόν ή μεγάλον, τον οποίον οφείλει ή είναι ηναγκασμένος να κινή… Ποίας ιστορικάς ή πολιτικάς αξιώσεις είναι δυνατόν να έχω εγώ, εν μέσω έθνους κολυμβώντος εις πέλαγος εφημερίδων και εις ωκεανόν πολιτικών και πολιτευομένων;»
...έθνος φύσει και θέσει εξημμένον, ευφάνταστον, ευαπάτητον, ανατραφέν δε και παιδιόθεν μέχρι σήμερον αγυρτικώς και τοιουτοτρόπως, ως να μη δύναται να ζήση άνευ κολακείας, άνευ θυμι­άματος, άνευ οιήσεως, άνευ τύφου. Όλοι έχουν «σώσει» το έθνος. Και μόνο τους διαδοχικούς επιταφίους αν λογαριάσει κανείς, το νεκροταφείο των Αθηνών κινδυνεύει να αποβεί Πάνθεον. Ολετήρες της πατρίδας δεν υπήρχαν, μόνο σωτήρες!
........η βαρύνουσα λεπτομέ­ρεια ήταν ότι εν μιά νυκτί ολόκληρος ο ευρωπαϊκός βίος εισέρρευσε -δαψιλής και άφθονος- στα καθ’ ημάς.

«Απαρνήθημεν λοιπόν τα πάτρια και εδανείσθημεν ολόκληρον σχεδόν τον βίον ημών εκ της Δύσεως»

Όπερ σημαίνει: το πάτριον θρήσκευμα, τον εθνικόν στρατό, την πάτριον δίαιτα και ενδυμασία, την εθνική μας ποίηση και φιλολογία, για να στραφούμε προς τα γαλλικά μυθιστορήματα.
Όσο για τον νεοέλληνα, είναι αστα­θής,ομιλητικός, κοινωνικός, αδολέσχης, ακρόχολος, θορυβώδης, ταραχο­ποιός, επιδεικτικός, ευερέθιστος, εύκαμπτος, φιλοψευδής, εύπιστος, ευφάνταστος, θεωρητικός, αεροβάτης, οξύθυμος, εμπαθής, φθονερός.
«πανδαιμόνιον διχονοίας και κομματικών παθών, των οποίων αρχή και τέλος είναι η αχαλίνωτος και ανερυθρίαστος ιδιοτέλεια. Η ελληνι­κή αυτή ψευδαριστοκρατία είναι οι υπάλληλοι του ελληνικού βασιλείου, από του πρωθυπουργού μέχρι του κλητήρος».

Ο Δημήτριος Βερναρδάκης (Μυτιλήνη 1833-1907) υπήρξε πολυπράγμων λόγιος συγγραφέας και καθηγητής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Ξυλογραφία του Δημήτριου Μπερναρδάκη από το Εθνικόν Ημερολόγιον Βρετού του 1863

Ντιμίτρι Μιχαλάς Αμερικανός αστρονόμος και συγγραφέας

21 Νοεμβρίου 2013 (8 χρόνια πριν) πέθανε:

Ντιμίτρι Μιχαλάς Αμερικανός αστρονόμος και συγγραφέας

Ο Ντιμίτρι Μιχαλάς του Μανουήλ (Dimitri Manuel Mihalas, 20 Μαρτίου 1939 – 21 Νοεμβρίου 2013) ήταν Αμερικανός αστροφυσικός.

Βιογραφικά στοιχεία

Γεννήθηκε στο Λος Άντζελες από γονείς ελληνικής καταγωγής[5]. Πήρε το πτυχίο του στη φυσική και στην αστρονομία με άριστα από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Λος `Αντζελες (UCLA) σε ηλικία 20 ετών (Ιούνιος 1959). Στη συνέχεια, μέσα σε ένα έτος πήρε Μάστερ από το Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Καλιφόρνια και τρία χρόνια αργότερα το διδακτορικό του από το ίδιο ίδρυμα, το περίφημο «Καλτέκ». Επίσης στη μικρή σχετικώς ηλικία των 42 ετών εκλέχθηκε μέλος της αμερικανικής Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών.

Η σταδιοδρομία του ως καθηγητή άρχισε από το Τμήμα Αστροφυσικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Πρίνστον. Το μεγαλύτερο όμως μέρος της πέρασε στο Πανεπιστήμιο του Σικάγου, στο Πανεπιστήμιο του Κολοράντο και στο Πανεπιστήμιο του Ιλινόι στην Ουρμπάνα-Σαμπέιν.

Ερευνητικά, σημαντική υπήρξε η συνεισφορά του Μιχαλά στο πεδίο της υδροδυναμικής της ακτινοβολίας, ενώ ανέπτυξε γενικότερα νέες μεθοδολογίες στην αστροφυσική που έδωσαν αποτελέσματα μεγάλης σημασίας. Εξάλλου, υπήρξε ίσως ο κορυφαίος ειδικός παγκοσμίως επί δεκαετίες και στα πεδία της μεταφοράς ακτινοβολίας και της ποσοτικής αστρονομικής φασματοσκοπίας. Επίσης, υπήρξε πρωτοπόρος στην υπολογιστική φυσική.

Αξιόλογο είναι και το συγγραφικό του έργο, αφού συνέγραψε (μόνος του ή σε συνεργασία) επτά βιβλία, ιδιαίτερα πανεπιστημιακά συγγράμματα όπως το Galactic Astronomy (Γαλαξιακή Αστρονομία), αλλά και μία ποιητική συλλογή.

Ο Μιχαλάς υπέφερε από διπολική διαταραχή και είχε γράψει αρκετά δοκίμια πάνω στο πρόβλημά του αυτό[6]. Πέθανε κατά τη διάρκεια του ύπνου του στο σπίτι του στη Σάντα Φε του Νέου Μεξικού σε ηλικία 74 ετών. Σύμφωνα με την επιθυμία του, το σώμα του δωρήθηκε μετά τον θάνατό του στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου του Νέου Μεξικού και η βιβλιοθήκη του στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο του Νέου Μεξικού. 

Σήμερα 21/11 ... Εισόδια της Θεοτόκου

κίτρινα μαργαριτάκια (φ.Μ.Κυμάκη)

 

Εισόδια της Θεοτόκου  

για μεγέθυνση ροδάκι να ανοίξει καρτέλα με φακό +-

φάλαινα φυσητήρας 80 τόνων

20 Νοεμβρίου 1820 (201 χρόνια πριν):

Μία φάλαινα φυσητήρας 80 τόνων επιτίθεται σε φαλαινοθηρικό πλοίο 2.000 μίλια από τη δυτική ακτή της Νότιας Αμερικής (το μυθιστόρημα του Χέρμαν Μέλβιλ Μόμπυ Ντικ είναι εν μέρει εμπνευσμένο από αυτό το γεγονός).

Ο φυσητήρας (αγγλική ονομασία: sperm whale, επιστημονική ονομασία: Physeter macrocephalus) ανήκει στην κατηγορία των θαλασσίων θηλαστικών όπως και οι φάλαινες, τα δελφίνια και οι φώκαινες. Ωστόσο οι φυσητήρες ως κητώδη, συγγενεύουν περισσότερο με τα δελφίνια, παρά με τις φάλαινες και έτσι αποτελεί λάθος να αναφέρουμε τους φυσητήρες ως "φάλαινες φυσητήρες". Επίσης, αποτελεί λάθος να τους αποκαλούμε σπερμοφάλαινες από τη παράφραση της αγγλικής τους ονομασίας.

Ο φυσητήρας είναι το δεύτερο μεγαλύτερο κήτος, που μπορούμε να συναντήσουμε στα ελληνικά ύδατα: το μεγαλύτερο είναι η πτεροφάλαινα.

Ο αρσενικός φυσητήρας μπορεί να φτάσει τα 15 μέτρα μήκος και μέχρι 45 τόνους βάρος έχοντας μεγάλη διαφορά από τα θηλυκά που φτάνουν τα 13 μέτρα μήκος και σε βάρος τους 15 τόνους. Τα νεογέννητα με μήκος συνήθως 4 μέτρα έχουν βάρος από 800-1.000 κιλά

Έρχονται στην επιφάνεια της θάλασσας για δέκα λεπτά, μόνο για να αναπνεύσουν και στη συνέχεια για 45 λεπτά καταδύονται σε μεγάλα βάθη, κάτω από 500 μέτρα, για να βρουν τη λεία τους. Ο φυσητήρας καταδύεται σε βάθος μέχρι και τα 2.000 μ. Οι καταδύσεις του συνήθως διαρκούν 40-60 λεπτά, αλλά μπορούν να φτάσουν μέχρι και τη 1,5 ώρα.

Περιγραφή

Ο φυσητήρας επιστημονικά κατατάσσεται στην κατηγορία των Οδοντοκητών (καθώς έχει δόντια), μαζί με τα δελφίνια και τις φώκαινες. Για τον λόγο αυτό δεν πρέπει να συγχέεται με τις φάλαινες, οι οποίες ανήκουν στα Μυστακοκήτη και δεν έχουν δόντια, αλλά φέρουν τα φαλαίνια ή μπαλένες.

Ο φυσητήρας έχει μια γκρι απόχρωση σε όλο το σώμα του. Το κεφάλι του είναι στρογγυλό, με το στόμα του να βρίσκεται κάτω από τη μέση του κεφαλιού. Μετά το κεφάλι του, το σώμα του είναι ρυτιδωμένο, έως λίγο πριν την ουρά του. Η ουρά του είναι κάπως χοντρή, όπως άλλωστε και το υπόλοιπο σώμα του. Τα πτερύγιά του βρίσκονται αρκετά μπροστά, και είναι σχετικά μικρά σε σχέση με το πελώριο σώμα του.

Η επικοινωνία των φυσητήρων, η αναζήτηση συντρόφων, η αναζήτηση τροφής και ο προσανατολισμός τους, βασίζονται στον ηχοεντοπισμό. Εκπέμπουν ηχητικά κύματα, τα οποία ανακλώνται είτε στον θαλάσσιο πυθμένα, είτε σε άλλους θαλάσσιους οργανισμούς και όταν τα ηχητικά κύματα επιστρέψουν, ο εγκέφαλος των φυσητήρων τα αναλύει και με τον τρόπο αυτό οι φυσητήρες μπορούν να γνωρίζουν τι υπάρχει γύρω τους, αλλά και να προσδιορίσουν την απόσταση. 

Παρουσία στις ελληνικές θάλασσες

Η παρουσία του κήτους στα πελάγη μας είναι γνωστή ήδη από τον Αριστοτέλη και, όμως, μόλις το 1998 επιβεβαιώθηκε η ύπαρξή του. Ο Αριστοτέλης, ο πατέρας της ζωολογίας, γνώριζε την παρουσία των φυσητήρων στην Ελλάδα ήδη από το 350 π.Χ., καθώς στο σύγγραμμά του «Περί τα ζώα ιστορίαι» αναφέρει τη λέξη «φυσητήρα», περιγράφοντας την αναπνευστική οδό των κητωδών και ίσως και τους φυσητήρες, που είχε παρατηρήσει στο Βόρειο Αιγαίο. Σήμερα ο φυσητήρας ζει και στη χώρα μας και με έναν πληθυσμό ο οποίος αριθμεί περίπου 300 άτομα. Το είδος του φυσητήρα απαντά στην Ελλάδα στη βαθιά λεκάνη μεταξύ Βορείων Σποράδων και Χαλκιδικής, το σημείο όπου φαίνεται πως τους παρατήρησε ο Αριστοτέλης, όπως επίσης στο Ικάριο πέλαγος αλλά κυρίως στην Ελληνική Τάφρο, το τόξο που εκτείνεται από τη βόρεια Κεφαλλονιά μέχρι τη νότια Ρόδο. Σε αυτές τις περιοχές υπάρχουν υποθαλάσσιοι γκρεμοί και χαράδρες όπου οι φυσητήρες καταδύονται για να βρουν την τροφή τους. 

Απειλές

Οι φυσητήρες, απειλούνται από τις συγκρούσεις με πλοία, από τις θαλάσσιες σεισμικές έρευνες, από τη ρήψη δυναμιτών (παράνομη τακτική αλιείας) και από τη θαλάσσια πλαστική ρύπανση

Όταν ένα ζώο, όπως ο φυσητήρας, στηρίζεται τόσο πολύ στον ήχο για να προσανατολιστεί, να κοινωνικοποιηθεί και να βρει τροφή, ένας εκκωφαντικός ήχος μόνο κακό μπορεί να του κάνει. Δεν γνωρίζουμε όμως ακριβώς πώς οι παλμοί επηρεάζουν τους φυσητήρες: μπορεί να απομακρύνονται από την περιοχή με την ηχορύπανση και να χάνουν την ευκαιρία να τραφούν. Από άλλα είδη κητωδών ξέρουμε ότι αυξάνονται τα επίπεδα στρες και με βιολογικούς όρους υπάρχουν μακροχρόνιες σοβαρές επιπτώσεις στην αναπαραγωγή τους, δηλαδή την επιβίωση του είδους τους 

Κωνσταντίνος Κουμουνδούρος Έλληνας στρατιωτικός και πολιτικός

20 Νοεμβρίου 1846 (175 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Κωνσταντίνος Κουμουνδούρος Έλληνας στρατιωτικός και πολιτικός

Ο Κωνσταντίνος Κουμουνδούρος (20 Νοεμβρίου 1846 - 1924) ήταν Έλληνας αντιναύαρχος και πολιτικός, πρωτότοκος γιος του Πρωθυπουργού Αλέξανδρου Κουμουνδούρου και ετεροθαλής αδελφός του Σπυρίδωνα Κουμουνδούρου.
Βιογραφία

Γεννήθηκε στην Καλαμάτα στις 20 Νοεμβρίου του 1846 και ακολούθησε το στρατιωτικό στάδιο καταταχθείς ως εθελοντής το 1867. Απόφοιτος της Σχολής Ευελπίδων προάχθηκε μέχρι τον βαθμό του αντιστρατηγου.

Το 1878 όντας ανθυπολοχαγός τέθηκε σε διαθεσιμότητα όπου εκλέχθηκε δήμαρχος Ανδρούσης. Ένα χρόνο μετά, στις εκλογές του 1879, εκλέχθηκε βουλευτής Μεσσηνίας όπου και συνέχισε πολιτευόμενος να εκλέγεται στις περιόδους Θ΄ (1881), Ι΄ (1885), ΙΑ΄ (1887), ΙΒ΄ (1890), ΙΕ΄ (1899), ΙΣτ΄ (1902), ΙΗ΄ (1906), Α΄ Αναθεωρητική (1910), ΙΘ΄ (1912), στις δύο εκλογές του 1915, καθώς και κατά τη Γ΄ Εθνοσυνέλευση του 1920.

Στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 ήταν επικεφαλής μικτού αποσπάσματος όπου στάλθηκε ν΄ αναχαιτίσει την προέλαση τουρκικών φαλάγγων στην Ήπειρο, στα στενά (κλεισούρα) Πέντε Πηγάδια όπου και έδωσε πολύνεκρη μάχη τη νύκτα μεταξύ 11 και 12 Απριλίου υποχωρώντας στην Άρτα.

Επί κυβέρνησης Θ. Δηλιγιάννη χρημάτισε υπουργός των Ναυτικών, (από 24 Οκτωβρίου 1890 μέχρι 18 Φεβρουαρίου 1892), και στη κυβέρνηση του Γ. Θεοτόκη ανέλαβε το υπουργείο των Στρατιωτικών, (2 Απριλίου μέχρι 30 Δεκεμβρίου 1899), θέση από την οποία παραιτήθηκε λόγω της αντίθεσής του με τις παρεμβάσεις των ανακτόρων στο νομοσχέδιο περί οργανισμού του στρατεύματος. Μετά την παραίτησή του, και την αποχώρηση από το κόμμα του Θεοτόκη, τριακόσιοι αξιωματικοί του πεζικού τον επισκέφθηκαν στο γραφείο του σε ένδειξη υποστήριξης από πλευράς του στρατεύματος. Κατά την Γ΄ Σύνοδο της ΙΗ΄ περιόδου ανέλαβε πρόεδρος της Βουλής (30 Οκτωβρίου 1908 μέχρι 9 Μαΐου του 1909.

Ο Κωνσταντίνος Κουμουνδούρος πέθανε στην Αθήνα το 1924.

Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού

20 Νοεμβρίου 1959 (62 χρόνια πριν):

Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών υιοθετεί τη Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού.

Η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού, γνωστή και ως Διακήρυξη της Γενεύης για τα Δικαιώματα του Παιδιού, είναι ένα διεθνές κείμενο το οποίο προωθεί και προασπίζει τα δικαιώματα των παιδιών, συντάχθηκε από την Εγκλαντάιν Τζεμπ και υιοθετήθηκε στις 26 Νοεμβρίου 1924 από την Κοινωνία των Εθνών. Μια ελαφρώς αναθεωρημένη έκδοση αυτής της διακήρυξης υιοθετήθηκε από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών το 1946 ενώ στις 20 Νοεμβρίου 1959 η Γενική Συνέλευση του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών υιοθέτησε τη δική της ομώνυμη διακήρυξη, η οποία αποτελούσε μια πιο εκτενή έκδοση της προηγούμενης.

Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού (1924)

Το κείμενο της διακήρυξης, όπως δημοσιεύτηκε από τον Διεθνή Οργανισμό Σώστε τα Παιδιά στην Γενεύη στις 23 Φεβρουαρίου 1923, έχει ως εξής :
Κάθε παιδί πρέπει να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέσα για την φυσιολογική του ανάπτυξη, τόσο σε υλικό όσο και σε πνευματικό επίπεδο.
Κάθε παιδί που πεινάει πρέπει να τρέφεται, κάθε παιδί που είναι άρρωστο πρέπει να λαμβάνει περίθαλψη, κάθε παιδί που είναι αβοήθητο πρέπει να λαμβάνει βοήθεια, κάθε παραβατικό παιδί πρέπει να αποκαθίσταται πίσω στην κοινωνία, κάθε ορφανό και κάθε άστεγο παιδί πρέπει να αποκτά στέγη και κάθε είδους βοήθεια.
Κάθε παιδί πρέπει να είναι το πρώτο άτομο που θα λαμβάνει ανακούφιση σε περιόδους δυστυχίας και πένθους.
Κάθε παιδί πρέπει να είναι σε θέση να βιοπορίζεται μόνο του και πρέπει να προστατεύεται ενάντια σε κάθε μορφή εκμετάλλευσης.
Κάθε παιδί πρέπει να ανατρέφεται μέσα στην συνειδητοποίηση των ταλέντων του, τα οποία πρέπει να αφιερώνονται στην υπηρεσία των συνανθρώπων του.


Το κείμενο επικυρώθηκε από την γενική συνέλευση της Κοινωνίας των Εθνών στις 26 Νοεμβρίου 1924 και καθιερώθηκε ως ο Παγκόσμιος Χάρτης για την Προστασία των Παιδιών. Αποτέλεσε το πρώτο επίσημο έγγραφο για τα ανθρώπινα δικαιώματα, το οποίο εγκρίθηκε από ένα διακυβερνητικό θεσμικό όργανο. Επικυρώθηκε εκ νέου από την Κοινωνία των Εθνών το 1934. Οι αρχηγοί των κρατών και των κυβερνήσεων δεσμεύτηκαν να ενσωματώσουν τις αρχές της διακήρυξης στην νομοθεσία του εκάστοτε κράτους ή κυβέρνησης. Στην Γαλλία διατάχθηκε να εφαρμόζεται η διακήρυξη σε όλα τα σχολεία.

Το πρωτότυπο έγγραφο, που περιλαμβάνεται στα ιστορικά αρχεία στην Γενεύη, φέρει τις υπογραφές διάφορων εκπροσώπων κρατών και κυβερνήσεων, μεταξύ των οποίων οι Τζεμπ, Γιάνους Κόρτσακ και Γκυστάβ Αντόρ (πρώην πρόεδρος της ελβετικής συνομοσπονδίας).
Ιστορία

Μετά την επεξεργασία μιας σειράς ενεργειών, συμπεριλαμβανομένων της σύνταξης μιας καθαρά καινούριας διακήρυξης, τα Ηνωμένα Έθνη αποφάσισαν το 1946 να υιοθετήσουν την διακήρυξη αυτή υπό την μορφή μιας εκτεταμένης εκδοχής της ως την επίσημη διακήρυξη για τα δικαιώματα των παιδιών. Διάφορες κυβερνήσεις συμμετείχαν στην διαδικασία σύνταξης της διακήρυξης. Μια ελαφρώς διευρυμένη εκδοχή της, με επτά βασικά σημεία αντί για πέντε, εγκρίθηκε το 1948. Έπειτα, στις 20 Νοεμβρίου 1959, η γενική συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών υιοθέτησε την διακήρυξη για τα δικαιώματα του παιδιού με δέκα βασικές αρχές και με βάση την δομή και το περιεχόμενο της πρωτότυπης διακήρυξης του 1924. Ένα συνοδευτικό ψήφισμα, το οποίο προτάθηκε από την αντιπροσωπεία του Αφγανιστάν, καλούσε τις κυβερνήσεις να αναγνωρίσουν αυτά τα δικαιώματα, να τα αποδεχτούν και να δημοσιοποιήσουν το έγγραφο όσο το δυνατόν γρηγορότερα. Η ημερομηνία αυτή, δηλαδή η 20η Νοεμβρίου, υιοθετήθηκε τελικά ως η Παγκόσμια Ημέρα του Παιδιού.

Αυτήν την Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Παιδιού ακολούθησε το 1989 η Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού που υιοθετήθηκε και εγκρίθηκε από την γενική συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών ενώ επικυρώθηκε με το ψήφισμα 44/25 της γενικής συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών της 20ης Νοεμβρίου 1989. Τέθηκε σε ισχύ στις 2 Σεπτεμβρίου 1990, σύμφωνα με το άρθρο 49.

Λίνο Λατσεντέλλι Ιταλός ορειβάτης

20 Νοεμβρίου 2009 (12 χρόνια πριν) πέθανε:

Λίνο Λατσεντέλλι Ιταλός ορειβάτης

Ο Λίνο Λατσεντέλλι (Lino Lacedelli, 4 Δεκεμβρίου 1925 – 20 Νοεμβρίου 2009) ήταν Ιταλός ορειβάτης, ο πρώτος άνθρωπος μαζί με τον Ακίλλε Κομπανιόνι που κατέκτησε την κορυφή του Κ2 στις 31 Ιουλίου 1954. Έμεινε, επίσης, γνωστός στην ιστορία της ορειβασίας για την εγκατάλειψη των συντρόφων του, του Πακιστανού Αμίρ Μεχντί και του Ιταλού Βάλτερ Μπονάτι, σε άσχημη κατάσταση, προκειμένου να προσεγγίσει πρώτος την κορυφή.


Ο Λατσεντέλλι γεννήθηκε στην Κορτίνα ντ'Αμπέτσο της επαρχίας Μπελούνο).

Ξεκίνησε νωρίς την ορειβατική του δραστηριότητα, ακολουθώντας έναν τοπικό οδηγό βουνού σε τοπική κορυφή. Σύντομα υπό την καθοδήγηση του Λουΐτζι 'Μπίμπι' Γκεντίνα, έγινε ένας από τους καλύτερους αναρριχητές της εποχής του στους Δολομίτες. Το 1946 έγινε αποδεκτός στη διάσημη λέσχη Cortina Squirrels. Ο Λατσεντέλλι έγινε γνωστός για τις ταχύτατες αναβάσεις του σε δύσκολες διαδρομές, στις οποίες περιλαμβάνονται:
Η Κονσταντίνι-Απολλόνιο Ντιρέττα (500m V+ A2) στο Πιλάστρο ντι Ρόζες (επανάληψη με τον Γκεντίνα)
Η πρώτη ανάβαση στη Νοτιοδυτική Όψη της Τσίμα Σκοτόνι (με τον Γουΐντο Λορέντζι
Πρώτη 24ωρη ανάβαση του Σόντα Ρούτε στη Νοτιοδυτική Όψη του Μαρμολάντα ντι Πένια (με τον Λορέντζι)
Τέταρτη ανάβαση του διέδρου Γκαμπριελ-Λιβανός Ντιέντρε στην Τσίμα σου Άλτο με τον Μπενιαμίνο Φραντσέσκι

Το 1951, έτυχε διεθνούς αναγνώρισης με την ολοκλήρωση, του Μπονάτι-Γκίγκο στην ευρύτερη περιοχή του ορεινού όγκου του Λευκού όρους με τον Μπίμπι Γκεντίνα σε 18 ώρες, μερικές εβδομάδες μετά την τετραήμερη πρώτη ανάβαση. Έτσι έγινε η προφανής επιλογή για την ιταλική αποστολή του 1954 στο Κ2, με αρχηγό τον Αρντίτο Ντέζιο.  

Λέων Τολστόι

Ο Λέων Τολστόι (ρωσικά Лев Николаевич Толстой-Λεβ Νικολάιεβιτς Τολστόι) ήταν Ρώσος συγγραφέας.

Λέων Τολστόι, 1887
Γεννήθηκε στη Γιάσναγια Πολιάνα στις 9 Σεπτεμβρίου του 1828 και από το 1844 ως το 1847 σπούδασε στο πανεπιστήμιο του Καζάν. Προσπάθησε να βρει το αληθινό νόημα του Χριστιανισμού, πιστεύοντας πως σκοπός της ζωής δεν είναι να εξυπηρετεί την κατώτερη ζωική φύση, αλλά τη φωτεινή δύναμη, που βρίσκεται στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής και η οποία βοηθάει τον άνθρωπο να αναγνωρίζει το αγαθό. Εκτός όμως από αυτές τις αντιλήψεις, ο Τολστόι κατάφερε ν' απεικονίσει με απαράμιλλο τρόπο τη ρωσική κοινωνία της εποχής του και με την αναπαραστατική δύναμη της τέχνης του να δώσει εκπληκτικούς πίνακες από τη ζωή της τσαρικής Ρωσίας του 19ου αιώνα. Αν και καταγόταν από πλούσια οικογένεια, αφοσιώθηκε με μεγάλη αγάπη στους μουζίκους, βοηθώντας τους και μελετώντας τη ζωή τους. Γεμάτος θρησκευτική έξαρση και δεμένος με τα προβλήματα της εποχής του, προσπάθησε να βρει γιατί υποφέρουν οι άνθρωποι και προσπάθησε να απελευθερώσει τον άνθρωπο και να αποκαταστήσει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Ως καλλιτέχνης ο Τολστόι διακρίνεται για τη βαθιά γνώση των κρυφών πτυχών της ψυχής και την άμεση καθαρότητα του αισθήματος. Το έργο του είχε τεράστια σημασία και άσκησε γόνιμη επίδραση στη ρωσική και στην παγκόσμια λογοτεχνία.

Στον πόλεμο της Κριμαίας πήρε μέρος ως αξιωματικός του πυροβολικού και του απονεμήθηκαν πολλές ανώτερες διακρίσεις. Ο αποτροπιασμός για τις φρικαλεότητες του πολέμου αυτού καθρεφτίστηκε στα «Διηγήματα της Σεβαστούπολης(1855-1859)». Στα διηγήματα αυτά ο Τολστόι δείχνει φανατικά την έχθρα του προς τον πόλεμο και παράλληλα εγκωμιάζει τον ηρωισμό των συμπατριωτών του στρατιωτών. Από το τέλος της δεκαετίας 1850-1860 ο Τολστόι εγκαταστάθηκε στη Γιάσναγια Πολιάνα, άνοιξε σχολείο για τα αγροτόπαιδα και ίδρυσε το περιοδικό «Γιάσναγια Πολιάνα». Προηγουμένως ταξίδεψε στη Γαλλία, Ελβετία, Ιταλία και Γερμανία.

Στα 1862 ο Τολστόι παντρεύτηκε τη Σοφία Αντρέγιεβνα Μπερς. Το 1863 τέλειωσε το διήγημά του «Οι Κοζάκοι», στο οποίο απεικόνισε τους ανθρώπους και τη φύση του Καυκάσου. Από το 1863 ως το 1869 ασχολήθηκε με τη συγγραφή του μυθιστορήματος «Πόλεμος και Ειρήνη». Το έργο αυτό αποτελεί έξοχη απεικόνιση της ζωής και των συνθηκών της Ρωσίας στην περίοδο των ναπολεόντειων πολέμων. Το βάθος της ψυχολογικής ανάλυσης, η αριστοτεχνική απεικόνιση ανθρώπινων μορφών και τοπίων και ο πλούτος της γλώσσας, κάνουν το «Πόλεμος και Ειρήνη» ένα από τα κορυφαία επιτεύγματα της ρεαλιστικής πεζογραφίας του 19ου αιώνα. Στο άλλο του μεγαλειώδες μυθιστόρημα, την «Άννα Καρένινα» (1873), αντικατοπτρίζεται ανάμεσα στα άλλα η τραγωδία μιας γυναίκας που έπεσε θύμα της ψεύτικης και απάνθρωπης ηθικής της κοινωνίας. Η δύναμη του κριτικού ρεαλισμού του Τολστόι εκδηλώθηκε στις σελίδες του μυθιστορήματός του «Ανάσταση» (1889). Ο Τολστόι έγραψε και θεατρικά έργα όπως «Το κράτος του ζόφου», «Το ζωντανό πτώμα», «Οι καρποί της Παιδείας» (κωμωδία). Άλλα έργα του στα οποία εκφράζεται η ιδιότυπη θρησκευτικότητά του είναι «Ο θάνατος του Ιβάν Ιλίτς» (1884), «Αφέντης και δούλος» (1895), «Τι πιστεύω», «Τι να κάνουμε λοιπόν» και η περίφημη πραγματεία του «Τι είναι τέχνη». Με τα θρησκευτικά κείμενά του ήρθε όμως σε αντιδικία με την εκκλησία της Ρωσίας, η οποία τον απέβαλε από τις τάξεις της το 1901.[1]

Ο Λέων Τολστόι πέθανε το 1910 από πνευμονία στην περιοχή Αστάποβο σε ηλικία 82 ετών

Ταξιδιάρικη διακόσμηση με χάρτες

 

Ταξιδιάρικη διακόσμηση με χάρτες

Είστε κι εσείς από αυτούς που ονειρεύεστε συνεχώς ταξίδια; Από αυτούς που δεν θα είχαν κανένα πρόβλημα να είναι μονίμως με μία βαλίτσα στο χέρι και να γυρνάνε τον κόσμο; Πως θα σας φαινόταν αν αυτή η αγάπη σας, γινόταν η έμπνευση για τη διακόσμηση του σπιτιού σας; Αρκούν μερικοί χάρτες, κάποιες υδρόγειοι, και μερικά αεροπλανάκια για να μεταφέρετε την αίσθηση του ταξιδιού στο χώρο σας.

Οι χάρτες είναι μόδα και μπορείτε να τους στολίσετε ποικιλοτρόπως. Μερικές παλιές πολύτιμες χαρτογραφήσεις ή ακόμη και απλοί χάρτες σε κορνίζα, ένας άτλαντας τοποθετημένος στον τοίχο, μια ταπετσαρία που μετατρέπει τον χάρτη σε έργο τέχνης, ένα φωτιστικό καπέλο κατασκευασμένο από πλαστικοποιημένο χάρτη, είναι μερικές από τις πιο απλές ιδέες. Αν πάλι,τα χέρια σας πιάνουν λίγο παραπάνω και σας αρέσουν οι χειροτεχνίες, μπορείτε να ντύσετε μία παλιά συρταριέρα ή μια καρέκλα με την τεχνική του decoupage.

Αντίστοιχα, μπορείτε να καλύψετε την επιφάνεια ενός τραπεζιού. Στα πλαίσια της χειροτεχνίας, κομμάτια από χάρτες σε σχήματα της επιλογής μας και τοποθετημένα σε κορνίζες, μπορούν να δώσουν ένα ιδιαίτερο τόνο στο σημείο όπου θα διακοσμηθούν. Τα σημεία του χάρτη που θα επιλέξετε, μπορούν να είναι αγαπημένοι τόποι που έχετε επισκεφθεί ή ακόμη και ονειρεμένοι προορισμοί.

Σε συνάρτηση με τους χάρτες, μπορείτε να κολλήσετε στον τοίχο και αεροπλανάκια. Είναι μία πολύ καλή ιδέα για αγορίστικο υπνοδωμάτιο που σίγουρα θα γοητεύσει τον μικρό ένοικο. Αν πάλι οι χάρτες σας μοιάζουν λίγοι ή προτιμάτε την τρισδιάστατη αποτύπωσή τους, η υδρόγειος σφαίρα είναι η λύση. Μόνη ή μία ομάδα από αυτές, ανέκαθεν αποτελούσαν μία elegant λύση διακόσμησης. Αν συμπληρώσετε και την εικόνα με μια παλιά βαλίτσα που εκτελεί χρέη βοηθητικού τραπεζιού, το μόνο που σας μένει είναι το διαβατήριο… και καλό σας ταξίδι στη χώρα της διακόσμησης!

homeguide.gr 

Σέλμα Λάγκερλεφ Σουηδή συγγραφέας

20 Νοεμβρίου 1858 (163 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Σέλμα Λάγκερλεφ Σουηδή συγγραφέας

Η Σέλμα Λάγκερλεφ (Selma Ottilia Lovisa Lagerlöf, 20 Νοεμβρίου 1858 – 16 Μαρτίου 1940) ήταν Σουηδή συγγραφέας. Αυτό που την έκανε πρωτίστως γνωστή ήταν το συγκινητικό παραμύθι της Το θαυμαστό ταξίδι του Νιλς Χόλγκερσον, το οποίο και της χάρισε το Βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1909. Ήταν η πρώτη γυναίκα που έλαβε αυτή τη διάκριση. Η ίδια έζησε τα πρώτα της χρόνια στην επαρχία της Σουηδίας, και από μικρή συνήθιζε να γράφει ποιήματα. Σπούδασε παιδαγωγός στη Στοκχόλμη και διορίστηκε δασκάλα το 1885. Εκείνη την περίοδο έγραψε το πρώτο της μυθιστόρημα Το τραγούδι της ζωής—Γιέστα Μπιέρλινγκ, έργο που έπαιξε σημαντικό ρόλο στην αναβίωση του ρομαντισμού στη Σουηδία. Το 1895 έκανε το μεγάλο βήμα να παραιτηθεί από τη διδασκαλία, ώστε να αφοσιωθεί πληρέστερα στη λογοτεχνία. Τα επόμενα χρόνια επισκέφθηκε διάφορες χώρες, όπως την Ιταλία, την Αίγυπτο και την Παλαιστίνη, που συμπλήρωσαν την ήδη πλούσια έμπνευσή της. Το 1914 εξελέγη μέλος της Σουηδικής Ακαδημίας, αλλά ο ψυχολογικός αντίκτυπος που της προκάλεσε ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος την έκανε να σταματήσει να γράφει για μερικά χρόνια. Τα έργα της, τα οποία είναι βαθύτατα επηρεασμένα από τις παραδοσιακές σουηδικές ιστορίες, χαρακτηρίζονται γενικά από τη μεγάλη αγάπη της για τη φύση και τον άνθρωπο, καθώς και από την πίστη της ότι το καλό θα θριαμβεύσει επί του κακού.

Έργα

Στα έργα της, συγκαταλέγονται τα εξής:
Gosta Berlings saga (Το τραγούδι της ζωής, 1891) ― ελλην. μετάφρ. Τασσώ Καββαδία (εκδ. «Σ.Ι. Ζαχαρόπουλος»)
Αόρατοι Δεσμοί (1894)
Θαύματα του Αντιχρίστου (1897)
Οι βασίλισσες του Κουνγκαχέλα (1899)
Ο θρύλος ενός αρχοντικού (1899)
Ιερουσαλήμ (1902)
Οι θρύλοι του Χριστού (1904)
Το κομπόδεμα του κ. Αρνέ (1904)
Το θαυμαστό ταξίδι του Νιλς Χόλγκερσον (1907)
Το σπίτι του Λιλιεκρούνα (1911)
Kejsaren av Portugallien (Ο αυτοκράτορας της Πορτογαλίας, 1911) ― ελλην.μετάφρ. Ευσ. Βίττης (εκδ. «Ακρίτας»)
Μόμπακα (1922)
Ιστορίες μιας έπαυλης (1922)
Το δαχτυλίδι των Λέβενσκελντ (1925)
Σαρλότα Λέβενσκελντ (1925)
Άννα Σουέρντ (1928)
Αναμνήσεις των παιδικών μου χρόνων (1930)
Το ημερολόγιο της Σέλμα Λάγκερλεφ (1932)
Βιβλιογραφία
Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Λαρούς Μπριτάνικα, λήμμα «Λάγκερλεφ, Σέλμα»
Αρχεία Βιογραφιών των Βραβείων Νόμπελ
Encyclopedia Encarta, λήμμα «Lagerlöf, Selma Ottiliana Lovisa» 

"Ένα αστέρι για μένα"

 

Ένα αστέρι που πέφτει στη γη έρχεται να συνοδεύσει τη γιαγιά της μικρής Νεφέλης στο ουράνιο ταξίδι της. Το ίδιο αστέρι συντροφεύει και τα όνειρα της Νεφέλης μέχρι τη μέρα που χαρούμενη αποφασίζει να το αποχαιρετήσει για πάντα... "Εξαιρετικά ανθρώπινη, συγκινητική και τρυφερή η ιστορία που πραγματεύεται το βιβλίο "Ένα αστέρι για μένα". 

Αγγίζει με έναν πολύ ιδιαίτερο και ξεχωριστό τρόπο το δύσκολο ζήτημα της απώλειας. Μέσα από τις σελίδες του, ο αποχωρισμός από τους αγαπημένους γίνεται αντιληπτός ως μια φυσική εξέλιξη των πραγμάτων και αν και η θλίψη κάνει την εμφάνισή της, η δυνατή αγάπη και η ζωντανή ανάμνηση κρατούν πάντα στη σκέψη και στην καρδιά αυτόν που "φεύγει". Το βιβλίο αξίζει να διαβαστεί όχι μόνο από παιδιά, αλλά και από ενήλικες, γονείς και εκπαιδευτικούς, γιατί πέρα από το γεγονός ότι δίνει μια εναλλακτική συναισθηματική ερμηνεία για το τέλος της ζωής, υπενθυμίζει σε όλους το ανεπανάληπτο νόημα του δεσμού της αγάπης." Δρόσου Μαρία, Ψυχολόγος, Πτυχιούχος Πανεπιστημίου Αθηνών

Σήμερα 20/11 ... Θέκλας και των συν αυτή Αγίων παρθένων - Δινάχ

τοπίο ως έργο τέχνης (φ.Μ.Κυμάκη)

Θέκλας και των συν αυτή Αγίων παρθένων - Δινάχ 

 

για μεγέθυνση ροδάκι να ανοίξει καρτέλα με φακό +-

Τζιν Τίρνεϊ Αμερικανίδα ηθοποιός

19 Νοεμβρίου 1920 (101 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Τζιν Τίρνεϊ Αμερικανίδα ηθοποιός

Η Τζιν Τίρνεϊ (Gene Eliza Tierney, 19 Νοεμβρίου 1920 - 6 Νοεμβρίου 1991) ήταν Αμερικανίδα ηθοποιός του κινηματογράφου και του θεάτρου. Διαθέτοντας ομορφιά και λάμψη (θεωρούταν ως μια από τις ομορφότερες ηθοποιούς της γενιάς της) η Τίρνεϊ που ήταν γόνος εύπορης οικογένειας κέντρισε το ενδιαφέρον του σκηνοθέτη Ανατόλ Λίτβακ που την προέτρεψε να γίνει ηθοποιός. Παρά τις αντιρρήσεις του πατέρα της η δεκαεπτάχρονη, τότε, κοπέλα έκανε το ντεμπούτο της στο Μπρόντγουεϊ στις αρχές του 1938 και σύντομα ακολούθησε και ο κινηματογράφος. Έλαβε παγκόσμια αναγνωρισιμότητα μετά την ερμηνεία της στο Φιλμ Νουάρ, Λάουρα (Laura) το 1944 και έλαβε υποψηφιότητα για Όσκαρ Α' Γυναικείου Ρόλου για την ταινία του 1945 Ας την κρίνει ο Θεός (Leave Her to Heaven, 1945). Η Τίρνεϊ καθιερώθηκε κατά την δεκαετία του '40 με τους πρωταγωνιστικούς ρόλους στις ταινίες Ο ουρανός ας περιμένει (Heaven Can Wait, 1943), Στην κόψη του ξυραφιού (The Razor's Edge, 1946), Ψυχές στην ομίχλη (The Ghost & Mrs. Muir, 1947) και Ο Γκρεμός (Whirlpool, 1949) και η επιτυχία συνεχίστηκε και μέχρι και τα μέσα της δεκαετίας του '50 με την εμφάνισή της πλάι στον Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ στην ταινία Το αριστερό χέρι του θεού (The Left Hand of God, 1955).

Η πολύχρονη πάλη της με την μανιοκατάθλιψη, που είχε ως αφετηρία τη γέννα της πρώτης της κόρης, είχε ως αποτέλεσμα να νοσηλευτεί σε νευρολογική κλινική. Αφού βγήκε από την κλινική εμφανίστηκε στις ταινίες Θύελλα στην Ουάσινγκτον (Advise & Consent, 1962) και Ραντεβού με τον θάνατο (Toys in the Attic, 1963) ακολούθησαν μερικές λιγότερο επιτυχημένες ταινίες και σιγά σιγά αποσύρθηκε μένοντας με τον δεύτερο της σύζυγο στο ράντσο τους στο Τέξας. Η ηθοποιός απεβίωσε το 1991 από εμφύσημα σε ηλικία 70 ετών

Χριστίνα Ωνάση Eλληνίδα επιχειρηματίας

 

19 Νοεμβρίου 1988 (33 χρόνια πριν) πέθανε:

Χριστίνα Ωνάση Eλληνίδα επιχειρηματίας

Η Χριστίνα Ωνάση (11 Δεκεμβρίου 1950 - 19 Νοεμβρίου 1988) ήταν Ελληνίδα μεγαλοεπιχειρηματίας, κόρη και μοναδική κληρονόμος του Αριστοτέλη Ωνάση.
Βιογραφικά στοιχεία

Γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη και ήταν κόρη του Αριστοτέλη Ωνάση και της Τίνας Λιβανού. Αν και μεγάλωσε μέσα στη χλιδή, τα παιδικά της χρόνια σημαδεύτηκαν από τον χωρισμό των γονιών της. Ασχολήθηκε με τις επιχειρήσεις του πατέρα της και σύντομα αφοσιώθηκε σε αυτές.

Μόλις στα είκοσί της χρόνια παντρεύτηκε τον κατά 27 χρόνια μεγαλύτερό της κτηματομεσίτη Μ. Τζ. Μπόλκερ, με τον οποίο χώρισε εννέα μήνες αργότερα. Σε δεύτερο γάμο παντρεύτηκε τον εφοπλιστή και τραπεζίτη Αλέξανδρο Ανδρεάδη, γόνο γνωστής ελληνικής εφοπλιστικής οικογένειας και εγγονό του Αλέξανδρου Κορυζή και σε τρίτο τον Ρώσο Σεργκέϊ Καούζοφ, ο οποίος έφερε ένα τεχνητό (γυάλινο) μάτι.Ο τελευταίος γάμος της ήταν με τον Τιερί Ρουσέλ, διάσημο πλέι-μπόυ της εποχής, με τον οποίο απέκτησε την Αθηνά Ωνάση. Μετά από οκτώ μήνες χώρισαν. Τα τελευταία χρόνια, ενώ ετοιμαζόταν να τελέσει γάμο με τον Γιώργο - Χόρχε Τσολμεκτόγλου, πρόεδρο της ελληνικής παροικίας της Αργεντινής, επήλθε αιφνίδια ο θάνατός της, πριν προλάβει αυτός να πραγματοποιηθεί.

Απεβίωσε το 1988 στην Αργεντινή από έμφραγμα. Η σορός της μεταφέρθηκε στην Ελλάδα και ενταφιάστηκε στην ιδιόκτητη νήσο της οικογένειάς της, στον Σκορπιό. Σύμφωνα με τη διαθήκη της όριζε, μετά τον θάνατό της, πενταμελές συμβούλιο για τη διαχείριση της περιουσίας της, η οποία και θα μεταβιβαζόταν στην κόρη της Αθηνά, μετά την ενηλικίωσή της.

Παύλος Κύρου Έλληνας μακεδονομάχος

19 Νοεμβρίου 1906 (115 χρόνια πριν) πέθανε:

Παύλος Κύρου Έλληνας μακεδονομάχος

Ο Παύλος Κύρου ( ; - 19 Νοεμβρίου 1906) ήταν Έλληνας οπλαρχηγός Μακεδονομάχος από το Ανταρτικό Φλώρινας.

Ο Παύλος Κύρου τελείωσε το Ελληνικό δημοτικό σχολείο του Αντάρτικου με δάσκαλους τους Ανταρτικιώτες Νικόλαο Σιδέρη και Συμεών Σίμου. Ήταν εγγονός του ξακουστού κλεφταρματολού Ναούμ Κύρου. Από μικρός ακολούθησε τον κλεφταρματολό καπετάν Ναούμ από την Ιεροπηγή Καστοριάς και γνώρισε καλά την περιοχή των Κορεστίων. Το 1881 συμμετείχε στην απαγωγή του Τούρκου καϊμακάμη (έπαρχου) στη Φλώρινα μαζί με τον καπετάν Ναούμ και τον Γεώργιο Δούκα (καπετάν Νταβέλη) από τη Γαλατινή. Το διάστημα 1881-1897 βρέθηκε στην Αθήνα, όπου γνωρίστηκε με Μακεδόνες πολιτικούς, όπως ο Στέφανος Δραγούμης. Κατόπιν επέστρεψε στη Μακεδονία και συνέχισε την αντάρτικη δράση. Συνεργάστηκε με τον καπετάν Κώττα (Κωνσταντίνος Χρήστου) και με τους Βούλγαρους που προετοίμαζαν την εξέγερση του Ίλιντεν και προέτρεπαν σε ξεσηκωμό όλους τους χριστιανούς με το σύνθημα "Η Μακεδονία στους Μακεδόνες". Διαπίστωσε από πολύ νωρίς τις πραγματικές προθέσεις των Βουλγάρων και αφού διαχώρισε τη θέση του, συνεργάστηκε με το μητροπολίτη Γερμανό Καραβαγγέλη στην οργάνωση και συντονισμό των εθελοντών αξιωματικών που κατεύθαναν στην περιοχή από το ελεύθερο Ελληνικό κράτος μετά το 1904. Συνεργάστηκε με τον Παύλο Μελά στις τελευταίες του επιχειρήσεις.

Προτομή του Παύλου Κύρου στο Ανταρτικό Φλώρινας.

Μετά τη σύλληψη του καπετάν Κώττα (1905), κατέφυγε στην Αθήνα προκειμένου να συγκεντρώσει οπλίτες για τη δημιουργία ένοπλου σώματος. Η προσπάθειά του δεν απέδωσε καρπούς και επέστρεψε στη Μακεδονία. Συνεργάστηκε με πολλούς αξιωματικούς που έδρασαν στην περιοχή, όπως ο Ιωάννης Καραβίτης, ο Γεώργιος Τσόντος, ο Εμμανουήλ Σκουντρής, ο Νικόλαος Καλομενόπουλος και ο Γεώργιος Κατεχάκης. Οργάνωσε δικό του σώμα που έδρασε στην περιοχή Πρεσπών. Μετά την πανωλεθρία (100 νεκροί και 20 αιχμάλωτοι) των ενωμένων Ελληνικών σωμάτων στις 25 Νοεμβρίου του 1905, υπό τον ανθυπίλαρχο Βασίλειο Πανουσόπουλο από τον Οθωμανικό στρατό, στους Ψαράδες Φλώρινας στη Μεγάλη Πρέσπα, ο Παύλος Κύρου διέφυγε εκ νέου στην Αθήνα. Επανέκαμψε λίγο αργότερα και συγκροτώντας δικό του σώμα, συνέχισε την ένοπλη δράση στην περιοχή.
Το τέλος

Μνημείο των μακεδονομάχων οπλαρχηγών Παύλου Κύρου & Σπύρου Κύρου.

Στις 19 Νοεμβρίου του 1906 στο Τρίγωνο Φλώρινας, έπεσε σε ενέδρα Οθωμανικού αποσπάσματος. Ακολούθησε συμπλοκή στην πλατεία του χωριού. Στη διάρκεια της συμπλοκής πυροβολήθηκε από ντόπιο Βουλγαρίζοντα κοντά στη βρύση της πλατείας, όπου και εξέπνευσε.

Γιος του ήταν ο επίσης οπλαρχηγός Λάζαρος Κύρου που συνέχισε τη δράση του στην περιοχή.
ΑποτίμησηΟ Παύλος Κύρου υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους Μακεδονομάχους οπλαρχηγούς της περιοχής Φλώρινας - Καστοριάς, συνεχίζοντας τη δράση των παλαιότερων κλεφταρματολών, όπως ο Βασίλειος Ζούρκας και ο Ναούμ Κωνσταντινίδης. Ακούραστος και αποτελεσματικός υπήρξε σημαντικός ηγέτης των Ελλήνων της περιοχής και η δράση του επέδρασε θετικά στην επιτυχία των αξιωματικών που συνέδραμαν από την ελεύθερη Ελλάδα. Υπήρξε ιδιαίτερα εχθρικός προς τα Βουλγαρικά συμφέροντα. Κατηγορήθηκε μαζί με τον Γερμανό Καραβαγγέλη για την προδοσία του παλαιού συντρόφου του καπετάν Κώττα, καθώς ο τελευταίος φημολογούνταν ότι βρίσκονταν σε διερευνητικές συζητήσεις με τη Βουλγαρική πλευρά για ενδεχόμενη συνεργασία εναντίον των Οθωμανικών αρχών.

Σήμερα 19/11 ... Προφήτου Αβδιού, Μαρτύρων Αγαπίου και Άζη του θαυματουργού

Παχειά Άμμος - πηγή της νοσταλγίας μου(φ.Μ.Κυμάκη)

Προφήτου Αβδιού, Μαρτύρων Αγαπίου και Άζη του θαυματουργού

Για μεγέθυνση ροδάκι να ανοίξει καρτέλα με φακό +-

Φράνσις Μάριον Αμερικανίδα σεναριογράφος

18 Νοεμβρίου 1888 (133 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Φράνσις Μάριον Αμερικανίδα σεναριογράφος

Η Φράνσις Μάριον (Frances Marion, 18 Νοεμβρίου 1888 - 12 Μαΐου 1973) ήταν Αμερικανίδα δημοσιογράφος, συγγραφέας και σεναριογράφος, συχνά αναφερόμενη ως η πιο διάσημη γυναίκα σεναριογράφος του 20ού αιώνα, παράλληλα με τις Τζουν Μάθις και Ανίτα Λους. Ήταν το πρώτο πρόσωπο που κέρδισε ποτέ δύο βραβεία Όσκαρ.


Καριέρα

Γεννημένη ως Μάριον Μπένσον Όουενς στο Σαν Φρανσίσκο της Καλιφόρνια, εργάστηκε ως δημοσιογράφος και υπηρέτησε στο εξωτερικό ως ανταποκριτής μάχης κατά τη διάρκεια του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου. Κατά την επιστροφή της στην πατρίδα της, μετακόμισε στο Λος Άντζελες και εκεί προσλήφθηκε ως βοηθός συγγραφέα στην "Lois Weber Productions" , μια κινηματογραφική εταιρεία που ανήκε και διοικούνταν από την πρωτοπόρο γυναίκα σκηνοθέτη Λόις Γουέμπερ.

Ως "Φράνσις Μάριον", έγραψε πολλά σενάρια για την ηθοποιό/σκηνοθέτη Μαίρη Πίκφορντ, συμπεριλαμβανομένης της Rebecca of Sunnybrook Farm και The Poor Little Rich Girl, καθώς έγραψε επίσης και σενάρια για πολλές άλλες επιτυχημένες ταινίες της δεκαετίας του 1920 και του 1930. Έγινε η πρώτη γυναίκα που κέρδισε βραβείο Όσκαρ για την καλύτερη διασκευή σεναρίου το 1930 με την ταινία The Big House, έλαβε το βραβείο 'Όσκαρ για την καλύτερη ιστορία για το The Champ το 1932, και συν-έγραψε το Min and Bill με πρωταγωνίστρια την φίλη της, Μαρί Ντρέσλερ. Στην Φράνσις Μάριον αποδίδεται η εγγραφή 300 σεναρίων και η παραγωγή πάνω από 130 ταινιών. Σκηνοθέτησε και μερικές φορές εμφανίστηκε σε μερικές από τις πρώτες ταινίες της Μαίρη Πίκφορντ.
Προσωπική ζωή

Ο πατέρας της Μάριον, Λεν Όουενς, έκτισε το θέρετρο Έτνα Σπρινγκς στην περιοχή Έτνα Σπρινγκς στην Καλιφόρνια, κατά το 1870. Μετά την επιτυχία της στο Χόλιγουντ, επισκέφτηκε αρκετές φορές το θέρετρο, μερικές από αυτές με την συνοδεία άλλων ηθοποιών. Παντρεύτηκε τέσσερις φορές, τις δύο πρώτες πριν αλλάξει το όνομα της. Το 1919 παντρεύτηκε τον Φρεντ Τόμσον, ο οποίος συμπρωταγωνίστησε μαζί της στην ταινία The Love Light, το 1921. Μετά τον απρόοπτο θάνατο του Τόμσον το 1928, παντρεύτηκε τον σκηνοθέτη Τζορτζ Χιλ το 1930 αλλά ο γάμος τους έληξε το 1933 με διαζύγιο. Είχε δύο γιους, τους Φρεντ και Ρίτσαρντ, με τον δεύτερο να είναι υιοθετημένος. Ο Φρεντ απέκτησε διδακτορικό στην Αγγλική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Γέιλ, όπου αργότερα και δίδαξε. Αργότερα έγινε εκδότης του Τζορτζ Έλιοτ, εκδίδοντας τα έργα Felix Holt, the Radical το 1980 και αργότερα.
Επόμενα χρόνια και θάνατος

Για πολλά χρόνια ήταν στο πλαίσιο σύμβασης με την MGM Studios, αλλά, όντας πια αρκετά πλούσια, άφησε Χόλιγουντ το 1946 για να αφιερώσει περισσότερο χρόνο στο γράψιμο θεατρικών έργων και μυθιστορημάτων. Η Φράνσις Μάριον δημοσίευσε τα απομνημονεύματά Off With Their Heads: A Serio-Comic Tale of Hollywood το 1972. Πέθανε τον επόμενο χρόνο από ρήξη ανευρύσματος στο Λος Άντζελες.

Σαντόρε ντι Σανταρόζα Ιταλός φιλέλληνας

18 Νοεμβρίου 1783 (238 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Σαντόρε ντι Σανταρόζα Ιταλός φιλέλληνας  

Ο Κόμης Σαντόρε ντι Σανταρόζα (Σαβιλιάνο, 18 Νοεμβρίου 1783 – Σφακτηρία, 8 Μαΐου 1825), ήταν Ιταλός στρατιωτικός, επαναστάτης, τιτλούχος και σπουδαίος φιλέλληνας, που σκοτώθηκε κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821.
Ο Σανταρόζα γεννήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 1783 στο Σαβιλιάνο του Πεδεμοντίου. Ολοκληρώνοντας τις εγκύκλιες σπουδές του ακολούθησε το στρατιωτικό επάγγελμα όπου και έλαβε μέρος σχεδόν σε όλες τις κατά του Ναπολέοντα Α΄ μάχες στην Ιταλία.

Τελικά μετά την κατάληψη του Πεδεμοντίου παραιτήθηκε από τις τάξεις του στρατού. Μετά όμως την πτώση του Ναπολέοντα ο Σανταρόζα επανήλθε στο στρατό και έλαβε μέρος στην εκστρατεία της Γκρενόμπλ όπου διαπνεόμενος με πατριωτικά και φιλελεύθερα αισθήματα υποκίνησε σε επανάσταση το Πεδεμόντιο κατά της Αυστριακής κατοχής αναλαμβάνοντας μάλιστα υπουργός των Στρατιωτικών της επαναστατικής κυβέρνησης. Αποτυγχάνοντας όμως της γενικής επανάστασης κατέφυγε στη Γαλλία και από εκεί στην Ελβετία απ΄ όπου και κατέληξε στο Λονδίνο.

Τότε Έλληνες απεσταλμένοι του εκεί συγκροτημένου φιλελληνικού κομιτάτου κάλεσαν τον Σανταρόζα αν ήθελε να συμμετάσχει στον απελευθερωτικό αγώνα των Ελλήνων. Εκείνος με ιδιαίτερο ενθουσιασμό αποδέχθηκε την πρόσκληση και περί τον Δεκέμβριο του 1824 έφθασε στο Ναύπλιο. Από εκεί αρχικά μετέβη στην Επίδαυρο, την Αίγινα και την Αθήνα προς επίσκεψη των αρχαιοτήτων που είχε μέχρι τότε ακουστά και θαύμαζε. Κατά τις επισκέψεις του όμως αυτές δεν έπαυε να βγάζει φλογερούς πατριωτικούς λόγους παρασέρνοντας τους κατοίκους των περιοχών αυτών.Ήταν μέλος σε φιλελληνικές επιτροπές του εξωτερικού.(Γερμανία, Αγγλία,Πολωνία, Ελβετία,Γαλλία,Ιταλία).

Ως απλός αγωνιστής φέροντας το όνομα Ντερόσι ακολούθησε τον Γεώργιο Κουντουριώτη και τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο στην προς Πυλία εκστρατεία τους και στις 20 Απριλίου του 1825 κατάφερε και εισήλθε στο φρούριο Νεόκαστρο της Πύλου. Ακολούθως ως παλαίμαχος στρατιωτικός έδωσε εντολή για άμεση επισκευή διαφόρων τμημάτων του πλην όμως δεν εισακούσθηκε. Στις 7 Μαρτίου, όταν πριν λίγες ημέρες ο αγωνιζόμενος από τη νήσο Σφακτηρία Αναγνωσταράς ζήτησε ως βοήθεια ενισχύσεις από το έναντι αυτής Νεόκαστρο, μεταξύ των 100 περίπου αγωνιστών που εστάλησαν ήταν και ο Ντερόσι. Όταν την επόμενη ημέρα 8 Μαΐου ξεκίνησε την επίθεση κατά της Σφακτηρίας ο Αιγύπτιος στρατηγός Ιμπραήμ Πασάς, ο Ντερόσι λίγο πριν την Πτώση της Σφακτηρίας, τραυματίσθηκε βαριά, αρνούμενος όμως να παραδοθεί ένας Αιγύπτιος στρατιώτης τον φόνευσε και στη συνέχεια του αφαίρεσε από τα ρούχα του κάποια χρήματα και μία σφραγίδα από την οποία και πληροφορήθηκε περί της τύχης του ένας φίλος του Σανταρόζα που υπηρετούσε στον αιγυπτιακό στόλο όπως έγραψε αργότερα στο ημερολόγιό του.

Πωλ Ελυάρ Γάλλος ποιητής

18 Νοεμβρίου 1952 (69 χρόνια πριν) πέθανε:

Πωλ Ελυάρ Γάλλος ποιητής

ΠΩΛ ΕΛΥΑΡ ( 14 Δεκεμβρίου 1895 - 18 Νοεμβρίου 1952 )

Γεννήθηκε στην πόλη Σαιν-Ντενί, κοντά στο Παρίσι όπου πέρασε τα πρώτα του χρόνια. Στο διάστημα 1907-1911 γράφτηκε στη Σχολή Κολμπέρ όπου πραγματοποίησε σπουδές, ωστόσο σε ηλικία περίπου 17 ετών προσβλήθηκε από φυματίωση και αναγκάστηκε να τις διακόψει. Για δύο χρόνια, διέμεινε σε σανατόριο στο Νταβός της Ελβετίας όπου τελικά θεραπεύτηκε και αμέσως μετά, το 1914 κατατάχθηκε στον στρατό.

Το 1917 παντρεύτηκε την Helena Deluvina Diarkinoff, περισσότερο γνωστή ως Γκαλά, με την οποία απέκτησε και μία κόρη. Την ίδια περίοδο δημοσίευε τα πρώτα του ποιήματα, αρχικά με τη συλλογή Το Χρέος και η Ανησυχία και αργότερα με τα Ποιήματα για την Ειρήνη (1918), τα οποία προκάλεσαν και το ενδιαφέρον του Ζαν Πωλάν, εκδότη της επιθεώρησης Spectateur. Παράλληλα, ο Ελυάρ γνωρίστηκε με τουςΑντρέ Μπρετόν, Λουί Αραγκόν και Τριστάν Τζαρά, με τους οποίους συμμετείχε αρχικά στο κίνημα του ντανταϊσμού και αργότερα του υπερρεαλισμού. Αποτέλεσε έναν από τους ιδρυτές της επιθεώρησης των υπερρεαλιστών Litterature καθώς και της μεταγενέστερης έκδοσης La Revolution Surrealiste. Παρέμεινε στις τάξεις της υπερρεαλιστικής ομάδας του Παρισιού μέχρι το 1938.

Κατά τη διαρκεια του Β' παγκοσμίου πολέμου πήρε ενεργό μέρος στην Αντίσταση, ως μέλος του κομμουνιστικού κόμματος.

Πέθανε το 1952 από καρδιακή προσβολή. Θεωρείται μέχρι σήμερα ένας από τους σημαντικότερους ποιητές του υπερρεαλισμού.ΑΠΟ ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ


 

 Το τόξο των ματιών σου - Πωλ Ελυάρ
ζωγρ.arthur bragins

Το τόξο των ματιών σου κύκλους κάνει γύρω απ’την καρδιά μου, 

Απαλές και ρυθμικές στροφές,

Φωτοστέφανο του χρόνου, λίκνο νυχτερινό και σίγουρο,

Δε γνωρίζω πια όσα έχω ζήσει

Γιατί τα μάτια σου δε με κοιτούσαν πάντα.

Φύλλα της μέρας και βρύα της δροσιάς,

Καλαμιές ανέμου, ευωδιαστά χαμόγελα,

Φτερούγες που σκέπουν τον κόσμο με φως,

Καράβια φορτωμένα ουρανό και θάλασσα,

Κυνηγοί των ήχων και πηγές των χρωμάτων

Οι αυγές κυοφορούν αρώματα

Πάνω στην αχυροστρωμνή των άστρων,

Όπως η μέρα κρέμεται από την αθωότητα

Το σύμπαν κρέμεται από τα αγνά σου μάτια

Το αίμα μου όλο κυλάει μέσα στο βλέμμα τους. 

---------------------------------------------------------------------------------------------

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ Ο Π. ΕΛΥΑΡ ΣΤΟΝ ΓΡΑΜΜΟ

ΠΩΛ ΕΛΥΑΡ "ΑΘΗΝΑ"

Έλληνα λαέ βασιλιά απελπισμένε

Να χάσεις άλλο πια δεν έχεις πάρεξ τη λευτεριά

Τον έρωτα σου για τη λευτεριά και για τη δικαιοσύνη

Και τον άπειρο σεβασμό του ίδιου του εαυτού σου

Βασιλιά λαέ δε σ' απειλεί ο θάνατος

Στον έρωτά σου είσ' όμοιος είσαι αγαθός

Και το κορμί σου κι η καρδιά πεινούν για αιωνιότητα

Βασιλιά λαέ που πίστεψες πως σου χρωστούν το ψωμί

Και πως σου δίναν τίμια τ' άρματα να σηκώσεις

Τίμια δικιά σου σώζοντας βάζοντας το δικό σου νόμο

Λαέ απελπισμένε στα δικά σου μόνο τ' άρματα εμπιστέψου

Ελεημοσύνη σαν τα δώσανε κάνε τα εσύ ελπίδα

Και τη ελπίδα τούτη όρθωσε στο μαύρο φως αντίκρυ

Στον ανελέητο Χάροντα που δίπλα σου δεν βολεύετεια

Λαέ απελπισμένε ήρωα λαέΛαέ πεινασμένων λαίμαργων της πατρίδας

Μικρέ και μεγάλε στα μέτρα του καιρού σου

Έλληνα λαέ αφέντη παντοτινέ των πόθων σου

Συνταιριασμένα το ιδανικό της σάρκας κι η σάρκα η ίδια

Η φυσική λαχτάρα το ψωμί κι η λευτεριά

Η λευτεριά όμοια με τη λιόλουστη θάλασσα

Το ψωμί όμοιο με τους θεούς το ψωμί που σμίγει τους ανθρώπους

Το αληθινό ολόφωτο αγαθό πιο δυνατό απ' όλα

Πιο δυνατό απ' τον πόνο και τους εχθρούς μας όλους

9 Δεκέμβρη 1944

Κομπάι Σεγκούντο Κουβανός μουσικός

18 Νοεμβρίου 1907 (114 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Κομπάι Σεγκούντο Κουβανός μουσικός

Ο Μάξιμο Φρανσίσκο Ρεπιλάδο Μουνιός Τέλλες (Máximo Francisco Repilado Muñoz, 18 Νοεμβρίου 1907 - 14 Ιουλίου 2003), γνωστός ως Κομπάι Σεγκούντο (Compay Segundo), ήταν Κουβανός κιθαρίστας, τραγουδιστής και συνθέτης.
Βιογραφία

Κομπάι Σεγκούνδο τον λέγανε χαϊδευτικά, διότι στις μουσικές ενφανίσεις ακομπανιάριζε πάντα παίζοντας το δεύτερο όργανο. Γεννήθηκε στο Σιμπόνι της Κούβας, και μετακόμισε στο Σαντιάγο δε Κούβα μικρό παιδί στα εννέα. Πρωτοεμφανίστηκε στη Δημοτική Μπάντα του Σαντιάγο δε Κούβα. Το 1934, αφου για ένα διάστημα είχε παίξει σε ένα κουιντέτο, μετακόμισε στην Χαβάνα, όπου επίσης έπαιζε κλαρινέτο στην Δημοτική Μπάντα. Επίσης, είχε μάθει να παίζει κιθάρα και τρες (κουβανέζικη κιθάρα). Εφηύρε την επτάχορδη κιθάρα, το λεγόμενο αρμόνικο, που το ονόμασε έτσι επειδή ακομπανιάριζε όλο αρμονία τόσο την ισπανική, όσο και την κουβανέζικη κιθάρα. Στη δεκαετία του 1950 γνώρισε επιτυχία με τους Los Compadres, ένα ντουέτο που σχημάτισε με τον Λορέντζο Ιερεζουέλο το 1947.

Βασίλης Βασιλικός Έλληνας συγγραφέας

18 Νοεμβρίου 1934 (87 χρόνια πριν) γεννήθηκε:

Βασίλης Βασιλικός Έλληνας συγγραφέας

Ο Βασίλης Βασιλικός (Καβάλα, 18 Νοεμβρίου 1934) είναι βραβευμένος Έλληνας συγγραφέας, από τους πιο γνωστούς παγκοσμίως. Βάσει δεδομένων της UNESCO πρόκειται για έναν από τους δέκα πιο μεταφρασμένους Έλληνες συγγραφείς.

Βιογραφία

Γεννήθηκε στις 18 Νοεμβρίου 1934 στη συνοικία των Ποταμουδίων Καβάλας. Οι γονείς του κατάγονταν από τη Θάσο. Πατέρας του ήταν ο δικηγόρος Νικόλαος Βασιλικός, που πολιτεύθηκε και εξελέγη βουλευτής Καβάλας το 1936 και μητέρα του η Καίτη Βασιλικού[7]. Ο Βασίλης Βασιλικός έχει και μία αδελφή, την Έλζα Βασιλικού, πρώην πρωταθλήτρια του πινγκ πονγκ. Αποφοίτησε από το Λύκειο Καρυωτάκη στην Καβάλα, τη Σχολή Βαλαγιάννη (Θεσσαλονίκη) και το Αμερικανικό Κολλέγιο Ανατόλια. Στη συνέχεια σπούδασε Νομικά στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και σκηνοθεσία τηλεόρασης στη δραματική σχολή του Πανεπιστημίου Γέιλ (Drama School - SRT) στο Νιού Χέιβεν του Κονέκτικατ (ΗΠΑ).

Από το 1967 μέχρι το 1994 έζησε και εργάστηκε στο εξωτερικό (Ιταλία, Γαλλία, Νέα Υόρκη τα πρώτα 7 χρόνια εξόριστος από τη χούντα), με ένα τριετές διάλειμμα (1981-1984), κατά το οποίο ανέλαβε καθήκοντα αναπληρωτή γενικού διευθυντή της ΕΡΤ επί κυβερνήσεως Ανδρέα Παπανδρέου. Εργάσθηκε ως βοηθός σκηνοθέτη σε ξένες παραγωγές, σκηνοθέτης ντοκιμαντέρ, σεναριογράφος, επιμελητής (Dr.) σεναρίων, εισηγητής σεναρίων στην Arte (1990-1993), δημοσιογράφος και συγγραφέας. Συνεργάστηκε με τον Νίκο Κούνδουρο στο σενάριο της ταινίας Μικρές Αφροδίτες. Διετέλεσε πρέσβης της Ελλάδας στην UNESCO (1996-2004).

Είναι νυμφευμένος με την υψίφωνο Βάσω Παπαντωνίου και έχει μία κόρη.

Γνωρίζει αγγλικά, γαλλικά, ιταλικά και αρμενικά.
Πολιτική σταδιοδρομία

Ο Βασίλης Βασιλικός τοποθετήθηκε επικεφαλής του ψηφοδελτίου επικρατείας της εκλογικής συνεργασίας Πράσινοι - Δημοκρατική Αριστερά στις βουλευτικές εκλογές του 2015.[8][9] καθώς και στις βουλευτικές εκλογές του 2019 αυτή την φορά όμως με τον ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία όπου και εξελέγη.
Διακρίσεις
Officier des Arts et des Lettres από τη Γαλλική Δημοκρατία.
Επίτιμος Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών στην έδρα της Φιλολογίας
Ταξιάρχης Γραμμάτων και Τεχνών της Γαλλικής Δημοκρατίας (1984)
Μέλος του Διεθνούς Κοινοβουλίου των Συγγραφέων με έδρα το Στρασβούργο
Μέλος του Δ.Σ. των Γάλλων συγγραφέων (Maison des Ecrivains) Γαλλία, (1990-1993)
Βραβεία των 12 (1954, 1962)
Κρατικό βραβείο διηγήματος (1980) - Δεν το αποδέχθηκε
Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού (1 Δεκεμβρίου του 2017)[10]
Εργογραφία
Έργα του ιδίου

Μέχρι σήμερα ο Βασιλικός έχει γράψει μυθιστορήματα, νουβέλες, διηγήματα, θεατρικά έργα και ποίηση. Από τα έργα του γνωστότερα είναι: Η Μυθολογία της Αμερικής, Το ψαροντούφεκο, Θύματα ειρήνης, Οι φωτογραφίες, Ζ, Ο Ιατροδικαστής, Ο Θάνατος του Αμερικάνου κ.ά. Τα βιβλία του έχουν μεταφραστεί σε 33 γλώσσες ανά τον κόσμο, καθώς και στη γραφή Μπράιγ. Το μυθιστόρημά του Ζ μεταφέρθηκε στον κινηματογράφο από τον σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά.
(1949) Τα Σιλό, (μυθιστόρημα για την βουλγαρική κατοχή στην Καβάλα), (1976) Λαδιάς, (1983) Δωρικός, (2018) Εκδ. Gutenberg
(1950) Το καλοκαίρι του Ερωτόκριτου, (1974) εκδ. Ίκαρος
(1952) Ο άνθρωπος με το άδειο, (1976) εκδ. Καστανιώτης
(1953) Η διήγηση του Ιάσονα [Νουβέλα], ιδιωτική έκδοση, Θεσσαλονίκη, (1995) εκδ. Λιβάνη, (2011) εκδ. Γκοβόστη
(1953) Αναμνήσεις από τον Χείρωνα, (1974) Βιβλιοπωλείον της Εστίας
(1955) Το λιμάνι της αγωνίας, (1979) Λιβάνης-Νέα Σύνορα
(1956) Θύματα ειρήνης [Ιστορικό χρονικό], ιδιωτική έκδοση, Αθήνα, (2014) εκδ. Γκοβόστη
(1957) Μια ιστορία αγάπης εκδ. Εστία, (1975) Λιβάνης-Νέα Σύνορα, (1977) Βιβλιοπωλείον της Εστίας, (1996) εκδ. Λιβάνη
(1964) Οι φωτογραφίες, Βιβλιοπωλείον της Εστίας
(1965) Εκτός των τειχών
(1964) Η μυθολογία της Αμερικής [Ταξιδιωτικό], Βιβλιοπωλείον της Εστίας, (2012) εκδ. Γκοβόστη
(1966) Ζ, εκδ. Λιβάνη, (2008) εκδ. Ελευθεροτυπίας, (2011) Διόπτρα, (2016) Εκδ. Gutenberg
(1969) Λούνικ II
(1972) 20.20' και Φίφτυ Φίφτυ
(1973) Ο μονάρχης
(1976) Εικοσιπενταετία, εκδ. Παπαζήση
(1976) Ο ιατροδικαστής, εκδ. Ερμής, (2002) εκδ. Λιβάνη και (2017) εκδ. Ιωλκός
(1981) Μαθήματα ανατομίας, εκδ. Θεμέλιο
(1982) Χρονογραφήματα, εκδ. Μπαρμπουνάκη
(1993) Μάγια, εκδ. Λιβάνη
(1994) Το φύλλο. Το πηγάδι. Τ' αγγέλιασμα [Α΄ Κρατικό βραβείο της ομάδας των κορυφαίων Ελλήνων λογοτεχνών «έπαθλο Κώστας Ουράνης» το 1962], εκδ. Λιβάνη, (2007) εκδ. Τόπος
(1994) Les lotophages, εκδ. Kauffmann
(1994) Η φλόγα της αγάπης, εκδ. Λιβάνη
(1994) Το τελευταίο αντίο [Βραβεύτηκε με το Α΄ Κρατικό Βραβείο Διηγήματος το 1980], εκδ. Λιβάνη
(1995) Γλαύκος Θρασάκης, εκδ. Λιβάνη
(1995) Η ατέλειωτη επιστολή, εκδ. Λιβάνη
(1995) Ο τρομερός μήνας Αύγουστος, εκδ. Λιβάνη
(1995) Υπάρχουν όνειρα, εκδ. Λιβάνη
(1996) Δεν μετανιώνω για τα δάκρυα που έχυσα για σένα, εκδ. Λιβάνη
(1997) Αισθημάτων νομίσματα, εκδ. Λιβάνη
(1997) Τα φρύγανα του έρωτα, εκδ. Λιβάνη
(1998) Θύματα ειρήνης, εκδ. Λιβάνη
(1998) Καφενείο "Εμιγκρέκ". Υποθήκες Παπ - Πατ, εκδ. Λιβάνη
(1998) Τα δώρα της αγάπης, εκδ. Λιβάνη
(1998) Το ψαροντούφεκο, εκδ. Λιβάνη
(1999) Η μνήμη επιστρέφει με λαστιχένια πέδιλα, εκδ. Λιβάνη
(1999) Ο Ευρωπέος και η ωραία του υπερπέραν, εκδ. Λιβάνη
(1999) Ό Θάνατος του αμερικάνου, εκδ. Λιβάνη
(2000) Εσύ κι εγώ, εκδ. Λιβάνη
(2001) Εν πτήσει, εκδ. Λιβάνη
(2001) Τα καμάκια, εκδ. Λιβάνη
(2002) Παρίσι - Κορυδαλλός, εκδ. Λιβάνη
(2004) Έγκλημα στην Κοπεγχάγη, εκδ. Λιβάνη
(2005) Κ, Εμπειρία Εκδοτική
(2005) Οι ωραίοι Ωρεοί, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2006) 290 πρόσωπα, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2006) Οι λωτοφάγοι, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2006) Τα ποιήματα, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2007) Poste Restante, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2007) Η απολογία του Ζ, Εμπειρία Εκδοτική
(2007) Μάθημα ανατομίας, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2007) Ο Βάγγος απ' τα Φάρσαλα έγινε αρχιγκάγκστερ, εκδ. Τόπος
(2008) Γλαύκος Θρασάκης, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2008) Μπαλέτα λαϊκών χορών Ντόρας Στράτου, εκδ. Τόπος
(2008) Ντίβα, εκδ. Ηλέκτρα
(2009) Ανάπλους, Βιβλιοπωλείο "Η Θόλος"
(2009) Ο μονάρχης, εκδ. Μπαρτζουλιάνος Ι. Ηλίας
(2009) Οι φωτογραφίες, εκδ. Ελληνικά Γράμματα
(2009) Τρεις γυναίκες, εκδ. Άγκυρα
(2010) Foco d' amor (Η φλόγα της αγάπης), εκδ. Τόπος
(2010) Οι γάτες της Rue d' Hauteville, εκδ. Πατάκη
(2011) Εκτός των τειχών, εκδ. Ιβίσκος
(2011) Μνήμη από μελάνι, εκδ. Διόπτρα
(2011) Τα χαζά μπούτια, εκδ. Τόπος
(2011) Το τελευταίο αντίο, εκδ. Διόπτρα
(2012) 8 ½, εκδ. Παπαζήση
(2012) Έρως ανίκατε μάχαν, εκδ. Σύγχρονοι Ορίζοντες
(2012) Οι φωτογραφίες, Δ. Ο. Λαμπράκη
(2012) Όναρ ημερόφαντον, εκδ. Ι. Σιδέρης
(2013) Το ελικόπτερο, εκδ. Σύγχρονοι Ορίζοντες
(2014) Θύματα ειρήνης, εκδ. Γκοβόστη
(2014) Περί Λογοτεχνίας και Άλλων Δαιμονίων, εκδ. Gutenberg
(2015) Ημερολόγιο Θάσου, εκδ. Gutenberg
(2020) Ποιήματα [ανθολόγηση-επιμέλεια: Θανάσης Θ. Νιάρχος], εκδ. Ιωλκός

Μαρσέλ Προυστ Γάλλος συγγραφέας

18 Νοεμβρίου 1922 (99 χρόνια πριν) πέθανε:

Μαρσέλ Προυστ Γάλλος συγγραφέας

Ο Μαρσέλ Προυστ (Marcel Proust, Παρίσι 1871-18 Νοεμβρίου 1922) ήταν Γάλλος συγγραφέας, δοκιμιογράφος και κριτικός. Καταγόταν από εύπορη οικογένεια και από μικρή ηλικία ασχολήθηκε με τη λογοτεχνία. Σε ηλικία 9 χρόνων αρρώστησε από άσθμα, πράγμα που σημάδεψε όλη του τη ζωή. Τα έργα του διακατέχονται από την αγάπη του για την εβραϊκής καταγωγής μητέρα του, που τον επηρέασε σημαντικά στη συγγραφή του.

Σπούδασε στο λύκειο Κοντορσέ και στη σχολή Πολιτικών Επιστημών. Όσο χρόνο φοιτούσε δημοσίευε χρονογραφήματα σε περιοδικά. Το πρώτο επίσημο έργο του εκδόθηκε το 1896 με πρόλογο του Ανατόλ Φρανς και με τον τίτλο «Οι ηδονές και οι ημέρες».

Αντιπροσωπευτικό έργο του ύφους του Προυστ είναι το μεταγενέστερο μυθιστόρημά του «Jean Santeuil», με το οποίο ο συγγραφέας αφοσιώνεται στην ολοκλήρωση του συγγραφικού του στόχου. Μετά το θάνατο της μητέρα του ο Προυστ αναζήτησε περισσότερο τη μοναξιά και απομονωμένος από γνωστούς και φίλους άρχισε τη συγγραφή ενός έργου με τον τίτλο «Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο», που αποτελεί ένα από τα καλύτερα λογοτεχνικά έργα του 20ού αιώνα. Αποτελεί ένα είδος αυτοβιογραφίας και περιλαμβάνει επτά τμήματα με τους τίτλους: 1) Από τη μεριά του Σουάν, 2) Στη σκιά των κοριτσιών με τα λουλούδια, 3) Από τη μεριά των Γκερμάν, 4) Σόδομα και Γόμορα, 5) Η αιχμάλωτη, 6) Η χαμένη Αλμπερτίν, 7) Ο χρόνος που ξαναβρέθηκε. Στο έργο του αυτό εμφανίζονται θέματα της θλιμμένης νοσταλγίας του για την παιδική ηλικία, του έρωτα, της ζήλιας και του υπαινικτικού χαρακτήρα μερικών «στιγμών» που φαίνονται να ανοίγουν μία μυστηριώδη προοπτική προς μία απόλυτη πραγματικότητα. Στα τελευταία χρόνια της ζωής του έγραψε τον τόμο με τα χρονικά και την κριτική μελέτη «Εναντίον του Σεντ - Μπεβ».

Το έργο του À la recherche du temps perdu (Αναζητώντας τον χαμένο χρόνο, 1913-1927) μετέφρασε στα Ελληνικά ο Παύλος Ζάννας ("Ηριδανός" και "Βιβλιοπωλείο της Εστίας")

Άνταμ Βάισχαουπτ Γερμανός φιλόσοφος

18 Νοεμβρίου 1830 (191 χρόνια πριν) πέθανε:

Άνταμ Βάισχαουπτ Γερμανός φιλόσοφος

Ο Γιόχαν Άνταμ Βάισχαουπτ (Johann Adam Weishaupt, 6 Φεβρουαρίου 1748 – 18 Νοεμβρίου 1830) ήταν Γερμανός φιλόσοφος και ιδρυτής της μυστικής εταιρείας Τάγμα των Ιλλουμινάτων.

Πρώιμος βίος

Ο Βάισχαουπτ γεννήθηκε στις 6 Φεβρουαρίου 1748 στο Ίνγκολστατ στο Ελεκτοράτο της Βαυαρίας. Ο πατέρας του ήταν ο Γιόχαν Γκέοργκ Βάισχαουπτ (1717–1753) που πέθανε όταν ο Άνταμ ήταν πέντε ετών. Μετά τον θάνατο τού πατέρα του, κηδεμόνας του έγινε ο πνευματικός του πατέρας Γιόχαν Άνταμ φον Ίκστατ, ο οποίος, σαν τον πατέρα του, ήταν καθηγητής της Νομικής στο πανεπιστήμιο του Ίνγκολστατ. Ο Ίκστατ ήταν υπέρμαχος της φιλοσοφίας του Κρίστιαν Βολφ και του Διαφωτισμού και επηρέασε τον νεαρό Βάισχαουπτ με τον ορθολογισμό του. Ο Βάισχαουπτ ξεκίνησε την τυπική του εκπαίδευση σε ηλικία επτά ετών σε ιησουιτικό σχολείο. Αργότερα εγγράφηκε στο πανεπιστήμιο του Ίνγκολστατ, από όπου αποφοίτησε το 1768 με διδακτορικό (Juris Doctor) στη νομική επιστήμη Το 1772 έγινε καθηγητής της Νομικής. Το επόμενο έτος νυμφεύθηκε την Άφρα Σοσενχόφερ του Άιχστετ.

Μετά τον διωγμό των Ιησουιτών που επισημοποίησε ο Πάπας Κλήμης ΙΔ΄ το 1773, ο Βάισχαουπτ έγινε καθηγητής του κανονικού δικαίου θέση που μέχρι τότε κρατείτο αποκλειστικά από τους Ιησουίτες εκείνη την εποχή. Το 1775 ο Βάισχαουπτ γνώρισε την εμπειρική φιλοσοφία του Γιόχαν Γκέοργκ Χάινριχ Φέντερ του πανεπιστημίου του Γκέτινγκεν. Τόσο ο Φέντερ όσο και ο Βάισχαουπτ έγιναν αργότερα πολέμιοι του Καντιανού ιδεαλισμού.

Σήμερα 18/11... Πλάτωνος του Μεγαλομάρτυρα

σε βάθος 1,5 μ  στην Αμμουδάρα Ηρακλείου (φ.Μ.Κυμάκη)

Πλάτωνος του Μεγαλομάρτυρα

Για μεγέθυνση ροδάκι να ανοίξει καρτέλα με φακό +-

Ωγκύστ Ροντέν Γάλλος γλύπτης

17 Νοεμβρίου 1917 (104 χρόνια πριν) πέθανε:

Ωγκύστ Ροντέν Γάλλος γλύπτης

Ο Φρανσουά Ωγκύστ Ρενέ Ροντέν (François-Auguste-René Rodin, 12 Νοεμβρίου 1840 - 17 Νοεμβρίου 1917) ήταν Γάλλος γλύπτης, που επηρέασε σε μεγάλο βαθμό τη γλυπτική του 20ού αιώνα με τα έργα του. Αρνήθηκε να αγνοήσει τις ανθρώπινες αδυναμίες και τις περιέγραψε όσο καλύτερα μπόρεσε στην τέχνη του, με ρεαλισμό και δύναμη. Περιέγραψε επίσης και την ερωτική αδυναμία, με πάθος κι ομορφιά.

Βιογραφία

Γεννήθηκε στις 12 Νοεμβρίου του 1840 στο Παρίσι, δεύτερος γιος του Ζαν Μπατίστ Ροντέν (Jean-Baptiste Rodin) και της Μαρί Σεφέρ (Marie Cheffer). Από νεαρή ηλικία επέδειξε ενδιαφέρον για τη ζωγραφική και δέκα ετών παρακολούθησε τα πρώτα του μαθήματα. Στα 14 χρόνια του εισήχθη στη σχολή École Impériale de Dessin, γνωστή και ως Petite École (Μικρή Σχολή) σε αντιδιαστολή με την μεγαλύτερου κύρους Σχολή Καλών Τεχνών (École des Beaux-Arts), όπου επιχείρησε να σπουδάσει αλλά απορρίφθηκε συνολικά τρεις φορές. Την περίοδο αυτή μελετά εντατικά και επισκέπτεται μουσεία παρατηρώντας με ενδιαφέρον γλυπτά της αρχαιότητας ανακαλύπτοντας παράλληλα και την προσωπική του κλίση στη γλυπτική.

Σε ηλικία 18 ετών αρχίζει να εργάζεται στο Παρίσι προκειμένου να συντηρήσει την οικογένειά του. Η πόλη του Παρισιού του προσφέρει αυτή τη δυνατότητα, καθώς την εποχή αυτή πολλά αγάλματα και διακοσμητικά γλυπτά κατασκευάζονται προκειμένου να χρησιμοποιηθούν σε δημόσιους χώρους. Παράλληλα, ο Ροντέν παράγει και προσωπικά έργα. Τέσσερα χρόνια αργότερα, ο θάνατος της αδελφής του, Μαρί, τον τραυματίζει πολύ και τίθεται υπό θεραπευτική παρακολούθηση. Ο πατέρας του αναγνωρίζει το ταλέντο του και τον ενθαρρύνει να συνεχίσει.

Το 1864 συναντά την Ροζ Μπερέ (Rose Beuret), η οποία γίνεται σύντροφός του και ποζάρει σε πολλά έργα του. Την ίδια χρονιά απορρίπτεται δύο φoρές στο Σαλόν του Παρισιού το έργο του Άντρας με Σπασμένη Μύτη, που ο ίδιος ο Ροντέν θεωρεί ως το πρώτο του σημαντικό γλυπτό, αλλά αργότερα, το 1875, γίνεται δεκτό με τον διαφορετικό τίτλο Πορτρέτο Ρωμαίου και αποτελεί παράλληλα το πρώτο έργο του Ροντέν που εκτίθεται στο Σαλόν.

Το 1875 ταξιδεύει στην Ιταλία και επηρεάζεται βαθιά από το έργο του Μιχαήλ Αγγέλου. Την ίδια περίοδο επεξεργάζεται ένα άγαλμα μεγάλων διαστάσεων, προκειμένου να το εκθέσει στο Σαλόν του Παρισιού. Για το έργο αυτό, που αργότερα θα ονομαστεί Εποχή του Χαλκού, χρησιμοποιεί ένα ανδρικό μοντέλο και ακολουθεί τα πρότυπα των αρχαιοελληνικών και ρωμαϊκών γλυπτών. Το 1877 εκτίθεται στο Σαλόν αλλά, αν και αναγνωρίζεται η υψηλή αισθητική του, οι κριτικοί αδυνατούν να πιστέψουν πως το έργο αποτελεί δημιουργία του και τον κατηγορούν πως χρησιμοποίησε ένα "καλούπι" ώστε να επιτύχει μια τόσο ρεαλιστική απόδοση.

Το 1880 του ανατίθεται να διακοσμήσει την πύλη του Μουσείου Καλών Τεχνών. Για το συγκεκριμένο έργο, που αργότερα ονομάστηκε Οι Πύλες της Κολάσεως, ο Ροντέν βασίστηκε στη Θεία Κωμωδία του Δάντη και προσπάθησε να αποδώσει το ταξίδι του Δάντη στον Κάτω Κόσμο. Στα τέλη του 1880 η κατασκευή του μουσείου εγκαταλείφθηκε, ωστόσο ο Ροντέν συνέχισε να επεξεργάζεται περιοδικά το έργο του μέχρι και το τέλος της ζωής του. Αναπαραστάσεις και στοιχεία από τις Πύλες της Κολάσεως αποτέλεσαν τη βάση για μερικά από τα δημοφιλέστερα έργα του Ροντέν, όπως ο Σκεπτόμενος ή το Φιλί.

Κατά τη διάρκεια της εργασίας του για τις Πύλες, ο Ροντέν αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο ως σημαντικός δημιουργός αναλαμβάνοντας περισσότερες παραγγελίες. Την ίδια περίοδο, αναπληρώνοντας τον φίλο του και δάσκαλο γλυπτικής Αλφρέντ Μπουσέ (Boucher), γνωρίζεται με την δεκαοκτάχρονη σπουδάστρια Καμίλ Κλοντέλ, η οποία σύντομα θα αποτελέσει μαθήτρια, μοντέλο, συνεργάτιδα και ερωτική σύντροφο του Ροντέν, ο οποίος ωστόσο ουδέποτε εγκατέλειψε την Ροζέ Μπερέ. Η Κλοντέλ θα αποτελέσει σημαντική πηγή έμπνευσης για τον Ροντέν μέχρι το 1898, οπότε διακόπτεται και η σχέση τους.

Σε όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του 1880 ο Ροντέν ανέλαβε μερικές σημαντικές παραγγελίες. Μεταξύ αυτών και δύο έργα προς τιμή του ζωγράφου Κλωντ Λοραίν και του λογοτέχνη Βικτόρ Ουγκό. Το 1891 ανέλαβε και την δημιουργία ενός μνημείου για τον Μπαλζάκ. Για το έργο αυτό ο Ροντέν εργάστηκε συνολικά επτά χρόνια. Παρουσιάστηκε δημόσια το 1898 αλλά η υποδοχή που επιφύλαξε το κοινό ήταν αρνητική, γεγονός που οδήγησε τον Ροντέν στην αφαίρεση της προτομής, την οποία τοποθέτησε στο εργαστήριο του απαγορεύοντας την περαιτέρω δημόσια έκθεσή της.

Στις αρχές του 20ού αιώνα, ο Ροντέν είναι αναγνωρισμένος ως ένας από τους σημαντικότερους γλύπτες και στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού ένα τμήμα αφιερώνεται αποκλειστικά σε έργα του. Παράλληλα ο ίδιος συνεχίζει να εργάζεται και είτε επεξεργάζεται παλαιότερες δημιουργίες του είτε ολοκληρώνει άλλα μακρόχρονα σχέδια. Εικάζεται πως την περίοδο αυτή ο Ροντέν διαθέτει μερικές δεκάδες βοηθών προκειμένου να αντεπεξέλθει στην πληθώρα των παραγγελιών που αναλαμβάνει.

Το 1908 ο Ροντέν μετακομίζει στο ξενοδοχείο Biron, κατοικία και άλλων γνωστών καλλιτεχνών, όπως του ζωγράφου Ανρί Ματίς. Το 1912, το γαλλικό κράτος σχεδιάζει την κατεδάφιση του ξενοδοχείου αλλά ο Ροντέν πείθει τις αρχές να διατηρηθεί το κτήριο με αντάλλαγμα την παραχώρηση εκ μέρους του όλων των έργων του στη γαλλική κυβέρνηση. Αργότερα, το κτήριο μετατράπηκε στο Μουσείο Ροντέν.

Τον τελευταίο χρόνο της ζωής του παντρεύτηκε τη σύντροφό του, Ροζ Μπερέ. Πέθανε στις 17 Νοεμβρίου του 1917, σε ηλικία 77 ετών και τάφηκε στο Μεντόν (Meudon). 

Γιώργος Μητσάκης Έλληνας συνθέτης

 

17 Νοεμβρίου 1993 (28 χρόνια πριν) πέθανε:

Γιώργος Μητσάκης Έλληνας συνθέτης

Ο Γιώργος Μητσάκης (Κωνσταντινούπολη, 1921 - Αθήνα, 17 Νοεμβρίου 1993) ήταν Έλληνας συνθέτης και στιχουργός πολυάριθμων ρεμπέτικων και λαϊκών τραγουδιών, γνωστός και με το προσωνύμιο «ο δάσκαλος».

Βιογραφία

Ήρθε με την οικογένεια του στην Καβάλα το 1935 και αργότερα έμειναν σε ένα χωριό κοντά στο Βόλο. Ο Μητσάκης πρωτοέρχεται σε επαφή με τη λαϊκή μουσική στη Μαγνησία αλλά σύντομα θα αναζητήσει την τύχη του στη Θεσσαλονίκη. Γνωρίζεται με τον Βασίλη Τσιτσάνη και τον Απόστολο Χατζηχρήστο και καταλήγει στον Πειραιά, την πόλη που θα αγαπήσει, το 1939. «Γράφαμε για τον καημό, το γλέντι, το μεράκι του λαϊκού ανθρώπου», έλεγε. «Έδινα την ερώτηση και αμέσως την απάντηση. Τότε παίζαμε εμείς οι ίδιοι τα τραγούδια μας. Τραγουδούσα σόλο, πρίμα, έπαιζα μπουζούκι, κιθάρα ο γέρος [Κώστας] Καρίπης, μπαγλαμά ο τυφλός ο [Στέλιος] Χρυσίνης και εγώ μπροστά στο μικρόφωνο κι ο κόσμος άκουγε. Και όταν κανένας φώναζε, Μητσάκη δάσκαλε παίξε μου ένα ‘βασανισμένο’, του έκανα το χατίρι... “Απόψε άρχισε να ψιλοβρέχει κι ο νους μου πάλι σε σένα τρέχει...”. Αυτά τραγουδούσα, τα βάσανα και τις ελπίδες του λαϊκού ανθρώπου. Αυτόν τον κόσμο αντιπροσώπευα στα τραγούδια μου, πέντε χιλιάδες το σύνολο. Εκεί έπιανε το τραγούδι. Τον εφοπλιστή τι να τον συγκινήσει αυτό το είδος; Δεν θα το καταλάβει, όσο σπουδαγμένος και να είναι...».

Αθήνα - Εξέγερση του Πολυτεχνείου 17 Νοεμβρίου 1973 (48 χρόνια πριν):

17 Νοεμβρίου 1973 (48 χρόνια πριν):

Αθήνα - Εξέγερση του Πολυτεχνείου: Ξημερώνοντας Σάββατο άρμα μάχης συνθλίβει την κεντρική είσοδο του Πολυτεχνείου. Η εξέγερση υπέστη δυναμική καταστολή, ενώ επιβλήθηκε νέα δικτατορία του Δ. Ιωαννίδη με κυβέρνηση του Α. Ανδρουτσόπουλου.

Η "εξέγερση" του Πολυτεχνείου ήταν μαζική και δυναμική εκδήλωση της λαϊκής αντίθεσης στο καθεστώς της Χούντας των Συνταγματαρχών που έλαβε χώρα στην ελληνική επικράτεια τον Νοέμβριο του 1973. Η εξέγερση ξεκίνησε στις 14 Νοεμβρίου με κατάληψη του Μετσόβιου Πολυτεχνείου Αθηνών από φοιτητές και σπουδαστές. Αυτή κλιμακώθηκε σε αντιχουντική εξέγερση, καταλήγοντας σε αιματοχυσία το πρωί της 17ης Νοεμβρίου, ύστερα από μια σειρά γεγονότων. Η αρχή έγινε με την είσοδο άρματος μάχης στον χώρο του Πολυτεχνείου και την επαναφορά σε ισχύ του σχετικού στρατιωτικού νόμου που απαγόρευε τις συγκεντρώσεις και την κυκλοφορία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.

Αίτια

Η Ελλάδα βρισκόταν από τις 21 Απριλίου 1967 υπό τη διακυβέρνηση του στρατού, καθεστώς που είχε καταργήσει τις ατομικές ελευθερίες, είχε διαλύσει τα πολιτικά κόμματα και είχε εξορίσει, φυλακίσει και βασανίσει πολιτικούς και πολίτες με κριτήριο τις πολιτικές τους πεποιθήσεις.

Το 1973 βρίσκει τον πραξικοπηματία πρωθυπουργό της χώρας, Γεώργιο Παπαδόπουλο, να έχει ξεκινήσει διαδικασία φιλελευθεροποίησης του καθεστώτος, η οποία συμπεριλάμβανε την αποφυλάκιση των πολιτικών κρατουμένων και μερική άρση της λογοκρισίας. Επίσης, εκλογές στις 10 Φεβρουαρίου 1974, για επιστροφή σε πολιτική διακυβέρνηση υπό το αναθεωρημένο σύνταγμα του 1968. Το σύνταγμα αυτό, όμως, διατηρούσε τη θέση του Στρατού στο σύστημα εξουσίας και τη δυνατότητά του να επεμβαίνει στην πολιτική ζωή της χώρας, όποτε το έκρινε απαραίτητο. Ωστόσο, παρά τη ευμενή υποδοχή από την πλειοψηφία του αστικού πολιτικού κόσμου, το ΚΚΕ και το ΠΑΚ επέκριναν τα σχέδια της χούντας καθώς επρόκειτο για προσχηματική φιλελευθεροποίηση η οποία δεν θα επέφερε ουσιαστικές αλλαγές στο υπάρχον καθεστώς.

Η χούντα, στην προσπάθειά της να ελέγξει κάθε πλευρά της πολιτικής, είχε αναμιχθεί στον φοιτητικό συνδικαλισμό από το 1967, απαγορεύοντας τις φοιτητικές εκλογές στα πανεπιστήμια, στρατολογώντας υποχρεωτικά τους φοιτητές, και επιβάλλοντας μη εκλεγμένους ηγέτες των φοιτητικών συλλόγων στην Εθνική Φοιτητική Ένωση Ελλάδας (ΕΦΕΕ). Αυτές οι ενέργειες δημιούργησαν έντονα αντιδικτατορικά αισθήματα στους φοιτητές, όπως αυτόν της Γεωλογίας, Κώστα Γεωργάκη, ο οποίος αυτοπυρπολήθηκε δημόσια το 1970 στην Γένοβα της Ιταλίας σε ένδειξη διαμαρτυρίας εναντίον της χούντας. Με αυτή την εξαίρεση, η πρώτη μαζική δημόσια εκδήλωση διαμαρτυρίας κατά του καθεστώτος ήρθε από τους φοιτητές, στις 21 Φεβρουαρίου 1973.

Οι αναταραχές ξεκίνησαν λίγο νωρίτερα, στις 5 Φεβρουαρίου, όταν οι φοιτητές του Πολυτεχνείου αποφάσισαν αποχή από τα μαθήματά τους. Στις 13 Φεβρουαρίου πραγματοποιήθηκε διαδήλωση μέσα στο Πολυτεχνείο και η χούντα παραβίασε το πανεπιστημιακό άσυλο, δίνοντας εντολή στην αστυνομία να επέμβει. Έντεκα φοιτητές συλλήφθηκαν και παραπέμφθηκαν σε δίκη. Με αφορμή αυτά τα γεγονότα, στις 21 Φεβρουαρίου, περίπου τρεις με τέσσερις χιλιάδες φοιτητές της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών κατέλαβαν το κτίριο της σχολής στο κέντρο της Αθήνας επί της οδού Σόλωνος, ζητώντας ανάκληση του νόμου 1347 που επέβαλε την στράτευση «αντιδραστικών νέων», καθώς 88 συμφοιτητές τους είχαν ήδη στρατολογηθεί με τη βία. Από την ταράτσα του κτιρίου απαγγέλλουν τον ακόλουθο όρκο: «Εμείς οι φοιτηταί των Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων ορκιζόμαστε στο όνομα της ελευθερίας να αγωνισθούμε μέχρι τέλους για την κατοχύρωση: α) των ακαδημαϊκών ελευθεριών, β)του πανεπιστημιακού ασύλου, γ) της ανακλήσεως όλων των καταπιεστικών νόμων και διαταγμάτων». Η αστυνομία έλαβε εντολή να επέμβει και πολλοί φοιτητές σε γύρω δρόμους υπέστησαν αστυνομική βία, χωρίς όμως τελικά να παραβιαστεί το πανεπιστημιακό άσυλο. Τα γεγονότα στη Νομική αναφέρονται συχνά ως προάγγελος της εξέγερσης του Πολυτεχνείου.[3]

Η εξέγερση των φοιτητών επηρεάστηκε επίσης σημαντικά και από τα νεανικά κινήματα της δεκαετίας του '60, και ειδικά από τα γεγονότα του Μάη του '68.
Τα γεγονότα

Οι Πύλες του Πολυτεχνείου, 17 Νοεμβρίου 2011

Η παλιά σιδερένια πύλη

Στις 14 Νοεμβρίου 1973 φοιτητές του Πολυτεχνείου αποφάσισαν αποχή από τα μαθήματα και ξεκίνησαν διαδηλώσεις εναντίον του βάναυσου στρατιωτικού καθεστώτος. Οι φοιτητές που αυτοαποκαλούνταν «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι», οχυρώθηκαν μέσα στο κτίριο της σχολής επί της οδού Πατησίων και ξεκίνησαν τη λειτουργία του ανεξάρτητου ραδιοφωνικού σταθμού του Πολυτεχνείου. Ο πομπός κατασκευάστηκε μέσα σε λίγες ώρες στα εργαστήρια της σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών από τον Γιώργο Κυρλάκη. Το, πλέον ιστορικό, μήνυμά τους ήταν: «Εδώ Πολυτεχνείο! Λαέ της Ελλάδας το Πολυτεχνείο είναι σημαιοφόρος του αγώνα μας, του αγώνα σας, του κοινού αγώνα μας ενάντια στη δικτατορία και για την Δημοκρατία». Εκφωνητές του σταθμού ήταν η Μαρία Δαμανάκη, ο Δημήτρης Παπαχρήστος και ο Μίλτος Χαραλαμπίδης. Το πρώτο βράδυ της κατάληψης του Πολυτεχνείου μια ομάδα περίπου εκατό χουντικών νεολαίων της οργάνωσης Κόμμα 4ης Αυγούστου (Κ4Α) του Κώστα Πλεύρη μαζί με ασφαλίτες και παρακρατικούς αποφάσισαν να οργανώσουν εισβολή στο Πολυτεχνείο, αλλά ελλείψει σχεδιασμού και ηγεσίας περιορίστηκαν στην παρεμπόδιση της τροφοδοσίας των φοιτητών από εξωτερικές ομάδες περιφρούρησης.

Οι διαδηλώσεις, τα συλλαλητήρια και οι εκδηλώσεις κατά του καθεστώτος της Χούντας αυξήθηκαν. Κυρίως στην Αθήνα, αλλά και σε σημεία της επαρχίας, δημιουργήθηκαν συνθήκες εξέγερσης. Από τις 14 μέχρι και τις 17 Νοεμβρίου (και πιο περιορισμένα μέχρι τις 18) στήθηκαν οδοφράγματα και διεξήχθησαν οδομαχίες μεταξύ εξεγερμένων και αστυνομίας.[εκκρεμεί παραπομπή] Τη νύχτα της 16ης Νοεμβρίου η ίδια ομάδα νεολαίων του Κ4Α που είχε συγκεντρωθεί το πρώτο βράδυ, μεταξύ των οποίων φέρεται να συμμετείχε και ο - χρόνια αργότερα - αρχηγός και ιδρυτής της Χρυσής Αυγής, δεκαεξάχρονος έφηβος τότε, Νίκος Μιχαλολιάκος - εκτός όσων είχαν αποφασίσει να συνδράμουν τις δυνάμεις καταστολής, όπως ο Ηλίας Τσιαπούρης, που μαζί με άλλους παρακρατικούς κατηγορήθηκε ότι πυροβολούσε διαδηλωτές από την ταράτσα του Υπουργείου Δημοσίας Τάξεως - συγκεντρώθηκαν έξω από τα γραφεία της οργάνωσης, στη διασταύρωση των οδών Μπουμπουλίνας και Αλεξάνδρας. Διασκορπίστηκαν, ωστόσο, μετά την επίθεση ενός αγήματος αστυνομικών που δεν αντιλήφθηκε την ταυτότητά τους.[6]

Στις 3 π.μ. της 17ης Νοεμβρίου, και ενώ οι διαπραγματεύσεις για ασφαλή αποχώρηση των φοιτητών από το χώρο του Πολυτεχνείου βρίσκονταν σε εξέλιξη, αποφασίστηκε από τη μεταβατική κυβέρνηση η επέμβαση του στρατού και ένα από τα τρία άρματα που είχαν παραταχθεί έξω από τη σχολή, γκρέμισε την κεντρική πύλη. Κατά την είσοδο του άρματος, υποστηρίζεται, χωρίς να έχει αποδειχθεί, ότι συνεθλίβησαν 2–3 φοιτητές που βρίσκονταν πίσω από την πύλη (γεγονός «λίαν πιθανό αλλά ανεπιβεβαίωτο» σύμφωνα με το πόρισμα του εισαγγελέα Τσεβά). Επίσης, από τα συντρίμμια τραυματίστηκε σοβαρά, με συντριπτικά κατάγματα στα πόδια, η φοιτήτρια Πέπη Ρηγοπούλου. Ο σταθμός του Πολυτεχνείου έκανε εκκλήσεις στους στρατιώτες να αψηφήσουν τις εντολές των ανωτέρων τους και στη συνέχεια ο εκφωνητής απήγγειλε τον Ελληνικό Εθνικό Ύμνο. Η μετάδοση συνεχίστηκε ακόμα και μετά την είσοδο του άρματος στον χώρο της σχολής. Οι φοιτητές που είχαν παραμείνει στο Πολυτεχνείο, μαζεύτηκαν στο κεντρικό προαύλιο, ψάλλοντας τον εθνικό ύμνο. Η πτώση της πύλης ακολουθήθηκε από την είσοδο μιας μονάδας ενόπλων στρατιωτών των ΛΟΚ που οδήγησαν τους φοιτητές, χωρίς βία, έξω από το Πολυτεχνείο, μέσω της πύλης της οδού Στουρνάρη. Οι αστυνομικές δυνάμεις που περίμεναν στα δυο πεζοδρόμια της Στουρνάρη επιτέθηκαν στους φοιτητές, την έξοδο των οποίων αποφασίζουν (σύμφωνα και με το πόρισμα του εισαγγελέα Τσεβά) να περιφρουρήσουν κάποιοι από τους στρατιώτες, οι οποίοι σε ορισμένες περιπτώσεις επενέβησαν και εναντίον των αστυνομικών που βιαιοπραγούσαν στους φοιτητές. Πολλοί φοιτητές βρήκαν καταφύγιο σε γειτονικές πολυκατοικίες. Ελεύθεροι σκοπευτές της αστυνομίας άνοιξαν πυρ από γειτονικές ταράτσες, ενώ άνδρες της ΚΥΠ καταδίωξαν τους εξεγερθέντες. Οι εκφωνητές του σταθμού του Πολυτεχνείου παρέμειναν στο πόστο τους και συνέχισαν να εκπέμπουν για 40 λεπτά μετά την έξοδο, οπότε και συνελήφθησαν.
Οι νεκροί του Πολυτεχνείου
Κύριο λήμμα: Νεκροί του Πολυτεχνείου

Η πρώτη λίστα με τους καταγεγραμμένους νεκρούς της Εξέγερσης του Πολυτεχνείου, όπως δόθηκε σε συνέντευξη Τύπου που διοργάνωσε ο υφυπουργός της Χούντας Σπύρος Ζουρνατζής στις 19 Νοεμβρίου 1973, από τον προϊστάμενο της Ιατροδικαστικής Υπηρεσίας Αθηνών Δημήτρη Καψάσκη. Αναφέρονται τα ονόματα των νεκρών που είχαν νεκροτομηθεί ως το απόγευμα της Κυριακής 18 Νοεμβρίου 1973.

Στρατιώτες και αστυνομικοί έβαλαν με πραγματικά πυρά κατά πολιτών μέχρι και την επόμενη μέρα, με συνέπεια αρκετούς θανάτους στον χώρο γύρω από το Πολυτεχνείο, αλλά και στην υπόλοιπη Αθήνα. Η πρώτη επίσημη καταγραφή, τον Οκτώβριο του 1974, από τον εισαγγελέα Δημήτρη Τσεβά, εντόπισε 18 επίσημους ή πλήρως βεβαιωθέντες νεκρούς και 16 άγνωστους «βασίμως προκύπτοντες». Ένα χρόνο αργότερα, ο αντιεισαγγελέας εφετών Ιωάννης Ζαγκίνης έκανε λόγο για 23 νεκρούς, ενώ κατά τη διάρκεια της δίκης που ακολούθησε προστέθηκε ακόμη ένας. Οι πρώτες δημοσιογραφικές προσπάθειες για την καταγραφή των γεγονότων μιλούσαν για 59 νεκρούς ή και 79 θύματα, με βάση τον κατάλογο Γεωργούλα. Σύμφωνα με έρευνα του Διευθυντή Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, Λεωνίδα Καλλιβρετάκη, το 2003, ο αριθμός των επωνύμων νεκρών ανερχόταν σε 24, ενώ αυτός των νεκρών αγνώστων στοιχείων σε 16.[1]

Ο Χρήστος Λάζος υποστήριξε ότι οι νεκροί είναι 83 και ίσως περισσότεροι. Ανάμεσά τους ο 19χρονος Μιχάλης Μυρογιάννης, ο μαθητής λυκείου Διομήδης Κομνηνός καθώς και ένα πεντάχρονο αγόρι που σκοτώθηκε από πυροβόλο όπλο στρατιώτη στην περιοχή του Ζωγράφου. Κατά τη δίκη των υπευθύνων της χούντας υπήρξαν μαρτυρίες για τον θάνατο πολλών πολιτών κατά τη διάρκεια της εξέγερσης. Τέλος χιλιάδες, σύμφωνα με εκτιμήσεις, ήταν οι τραυματίες πολίτες.
Η δίκη για τα γεγονότα
Κύριο λήμμα: Δίκη του Πολυτεχνείου

Στις 30 Δεκεμβρίου του 1975 και μετά από ακροαματική διαδικασία 2,5 μηνών και διάσκεψη 6 ημερών ενώπιον του πενταμελούς εφετείου Αθηνών, εκδόθηκε η απόφαση του δικαστηρίου το οποίο κήρυξε ένοχους τους 20 από τους 32 κατηγορούμενους, αθωώνοντας 12. Οι κύριες ποινές που επιβλήθηκαν ήταν:
Δημήτριος Ιωαννίδης (αρχηγός της ΕΣΑ την περίοδο της εξέγερσης): 7 φορές ισόβια για ηθική αυτουργία σε 7 ανθρωποκτονίες από πρόθεση και 25 χρόνια κάθειρξη κατά συγχώνευση για ηθική αυτουργία σε 38 απόπειρες ανθρωποκτονιών και πρόκληση διάπραξης κακουργημάτων, καθώς και διαρκής στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων.
Γεώργιος Παπαδόπουλος (εν ενεργεία δικτάτορας την περίοδο της εξέγερσης): 25 χρόνια κάθειρξη για απλή συνέργεια σε ανθρωποκτονίες από πρόθεση και απόπειρες ανθρωποκτονιών, καθώς και δεκαετής στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων.
Σταύρος Βαρνάβας (αντιστράτηγος Ε.Α.): 3 φορές ισόβια για ηθική αυτουργία σε 3 ανθρωποκτονίες από πρόθεση και 25 χρόνια κάθειρξη κατά συγχώνευση για ηθική αυτουργία σε 17 απόπειρες ανθρωποκτονιών και πρόκληση διάπραξης κακουργημάτων, καθώς και διαρκής στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων.
Νικόλαος Ντερτιλής (ταξίαρχος Ε.Α.): ισόβια κάθειρξη και διαρκής στέρηση των πολιτικών του δικαιωμάτων για ανθρωποκτονία από πρόθεση του διερχόμενου Μιχαήλ Μυρογιάννη.
Άλλοι τέσσερις ανώτατοι αξιωματικοί σε 25 χρόνια κάθειρξη κατά συγχώνευση για ηθική αυτουργία σε συνολικά 12 ανθρωποκτονίες και 56 απόπειρες ανθρωποκτονιών, καθώς και δεκαετής στέρηση των πολιτικών τους δικαιωμάτων.
Άλλοι 12 κατηγορούμενοι σε μικρότερες ποινές, από 5 μήνες έως 10 χρόνια κάθειρξη για διάφορες κατηγορίες, κυρίως για ηθική αυτουργία σε επικίνδυνες σωματικές βλάβες. Οι ποινές κάτω του ενός έτους, ήταν εξαγοράσιμες.
Συνέπειες - απόηχος

Το Μνημείο των πεσόντων Ηρώων του Πολυτεχνείου στον δημοτικό κήπο Δράμας

Η αιματηρή καταστολή της εξέγερσης, που –όπως προκύπτει από την επισκόπηση του καταλόγου των καταγεγραμμένων νεκρών– χαρακτηρίσθηκε από δολοφονίες πολιτών ακόμη και δυο μέρες μετά τη στιγμή της εισόδου του τανκ στον περίβολο του Πολυτεχνείου, με κύρια αιτία την κήρυξη στρατιωτικού νόμου, προκάλεσε ποικίλες αντιδράσεις.

Κατά τους Σ. Σακελλαρόπουλο, Π. Σωτήρη, η εξέγερση του Πολυτεχνείου σήμανε την ανατροπή της διαδικασίας «φιλελευθεροποίησης» και την αρχή του τέλους για τη χούντα, καθώς οι εξελίξεις δεν επέτρεπαν πια τη συνδιαλλαγή με την τελευταία. Στην πραγματικότητα όμως σήμανε την αρχή του τέλους για την Κύπρο, καθώς έφερε την ακόμα πιο σκληρή χούντα του Ιωαννίδη στη διάρκεια της οποίας πραγματοποιήθηκε το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου 1974 και ο Αττίλας 1 στις 20 Ιουλίου 1974. Επίσης, αποτέλεσε τομή για τη νεότερη ελληνική πολιτική ιστορία καθώς, μέσω της εξέγερσης, η κοινωνική δυσαρέσκεια κατά των οικονομικών ανισοτήτων και του περιορισμού των πολιτικών ελευθεριών, η οποία χαρακτήριζε το μετεμφυλιακό κράτος εν γένει, μετατοπίστηκε προς τα αριστερά. Ωστόσο, τα κόμματα της Αριστεράς αιφνιδιάστηκαν από τη δυναμική της εξέγερσης και δεν μπόρεσαν να τη μετουσιώσουν σε ουσιαστική ρήξη με τους αστικούς σχεδιασμούς.

Ο επίσημος εορτασμός της επετείου της εξέγερσης κάθε 17η Νοεμβρίου καθιερώθηκε το 1981, από την τότε νεοεκλεγείσα κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ.